Д.Үүрцайх: Үндсэн хууль өөрийгөө халах зохицуулалтгүй гэдгийг Ерөнхийлөгч мэдмээр л юм

Д.Үүрцайх: Үндсэн хууль өөрийгөө халах зохицуулалтгүй гэдгийг Ерөнхийлөгч мэдмээр л юм
ХҮН-ын гишүүн, хуульч Д.Үүрцайхтай ярилцлаа.
 
-Танай намаас Ерөнхийлөгчийг огц­руу­лах асуудлаар Үндсэн хуулийн цэцэд хандсан байгаа.  Үндэслэл, шалт­гааныг  хэр бодитой гэж харсан бэ?
 
-Ерөнхийлөгчийн зүгээс Ард нийтийн санал асуулга явуулах тухай УИХ-ын тогтоолыг хэлэлцэхтэй зэрэгцүүлж, засаглалын хэлбэр буюу Монгол Улс Ерөнхийлөгчийн засаглалтай байх уу, парламентын засаглалтай байх уу гэдгийг ард түмнээс асуух ёстой гэсэн саналыг УИХ-ын даргад хүргүүлсэн.  Энэ үйлдэл нь Үндсэн хуулийн тодорхой зүйл, заалт, хууль  дээдлэх зарчмыг зөрчсөн,  төрийн тэргүүн Үндсэн хуулийг дээдлэн сахина гэсэн тангаргаасаа няцсан хэрэг болсон гэж үзсэн. Энэ нь Ерөнхийлөгчийг огцруулах үндэслэл болно гэдэг утгаар манай намын гишүүд Монгол Улсын иргэнийхээ хувиар Үндсэн хуулийн цэцэд  мэдээлэл гаргасан. Үндсэн хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах журмын тухай хууль гэж бий. Энэ хуульд Үндсэн хуулийн нэмэлт өөрчлөлтийн талаар ард нийтээс дангаар нь асуухаар хуульчилсан байдаг. Зэрэгцүүлэн өөр санал асуулга явуулахыг хуулийн хүрээнд хориглосон. Гэтэл Ерөнхийлөгч өөр асуудлаар санал асуулга явуулахаар УИХ-д хандсан нь мөн холбогдох хуулиудыг үгүйсгэж байгаа хэрэг. Түүнчлэн Монгол Улсын Үндсэн хуульд өөрийгөө халах зохицуулалт байдаггүй. Одоогийн Үндсэн хуулийг бүхэлд нь үгүйсгээд шинээр батлах ийм зохицуулалтгүй. Зөвхөн нэмэлт өөрчлөлт оруулах байдлаар Үндсэн хуулийн реформыг хийх боломжтой. Харин Ерөнхийлөгчийн гаргасан засаглалын хэлбэрийг асуух санаа нь Үндсэн  хуулийг бүхэлд нь хянан үзэх шинэчлэн батлах агуулгатай байсан.
 
-Өөрийгөө халах зохицуулалт гэдгийг тодруулахгүй юу?
 
-Үндсэн хууль нь өөрөө Монгол Улс юм. Хэн ч Үндсэн хуульт байгуулалыг үгүйсгэж болохгүй. Үндсэн хууль өөрийгөө халах зохицуулалтгүй батлагдсан нь Үндсэн хуульт байгууллагын өөрийнх нь дархлаа, баталгаа юм.  Гэтэл Үндсэн хуулийг дээдлэн сахина гэж тангараг өргөсөн Ерөнхийлөгч маань  Үндсэн хуулийн үндсэн бүтэц, суурь үзэл баримтлалыг өөрчлөх агуулгатай санал гаргаж байгаа нь тангаргаасаа няцсан үйлдэл болоод байна. Энэ нь үндэслэлтэй юу, үгүй юу гэдгийг хуулийн хүрээнд тогтоож өгөөч гээд байгаа юм. Ерөнхийлөгч Үндсэн хууль зөрчсөн эсэх, тангаргаасаа няцсан болох нь тогтоогдож, Үндсэн хуулийн цэцээс бидний мэдээллийг хангаж шийдвэрлэвэл УИХ Ерөнхийлөгчийг огцруулах эсэх асуудлыг хэлэлцэж, шийдвэрлэх нөхцөл байдал үүснэ гэсэн үг л дээ.
 
-Үндсэн хуулийн цэцэд өнгөрсөн сарын 18-нд энэ асуудлаар хандсан байсан.  Та бүхний  гомдол мэдээллийг шийдвэрлэх ажил ямар шатанд яваа бол. Хариу ирүүлсэн зүйл байна уу?
 
-Бид асуудлыг хүлээж, анхааралтай ажиглаж байна. Үндсэн хуулийн цэцийн дарга манай гомдлыг нэг гишүүндээ хуваарилсан гэдгээ хэлсэн. Харин хэн гэдэг гишүүнд харьяалагдсаныг хэлээгүй. Энэ асуудлаар Ерөнхийлөгчийн Тамгын газраас тайлбар ирүүлсэн, УИХ-ын Тамгын газраас шаардлагатай мэдээлэл авахын тулд 30 хоногоор хугацааг сунгасан гэдгийг Цэцээс бидэнд хэлсэн. Бид Ерөнхийлөгч Х.Баттулгыг Үндсэн хууль зөрчсөн, тангаргаасаа няцсан эсэхийг тогтоолгохын тулд хууль ёсны дагуу ажиллах болно. Хэрэв Үндсэн хуулийн цэцээс бидний өгсөн мэдээллийн хүрээнд хэрэг үүсгэхээс татгалзажшийдвэрлэвэл хуулийн хүрээнд бид дахин дараагийн шатанд хандах болно.
 
-Төрийн тэргүүнээ цэцэд өгч бай­сан тохиолдол улс төрийн хүрээнд гарч байгаагүй.  Та бүхний асуудал хэр­хэн ший­дэгдэх нь сонирхолтой байна?
 
-Төрийн тэргүүнийг ийм зарчмаар, хуулийн хүрээнд огцруулах асуудлыг импичмeнт гээд байгаа юм. Ингэж хандсан тохиолдол байхгүй. Одоогийн Ерөнхийлөгч маань дэлхий дээр байгаа олон популист улстөрчдийн адил улсаа хагалган буталгаж, зөрчил тэмцэлд хүргэх мэдээлэл, мэдэгдлүүдийг удаа дараа хийж байна.  Үндэсний эв нэгдлийг илэрхийлэгч Ерөнхийлөгч маань ийм байдлаар асуудалд хандаж болохгүй. Мөн Ерөнхийлөгчийн Тамгын газрын дарга З.Энхболдын гаргаж байгаа дураараа авирлалт, хэт популист байдлыг хуулийн хүрээнд шийдүүлэх нэг оролдлого болж байна. Монголын сэхээтнүүд өнөөдөр ардчилалд ноцтой аюул учруулж болохуйц  ийм үг үйлдэл хийж байгаа улстөрчдийн үйлдэл, үйл ажиллагааг Үндсэн хуулийнхаа хүрээнд оруулахаар дуугарах ёстой гэсэн байр суурьтай байна. Бид өнөөдөр болохгүй бүтэхгүй байгааг мэдсээр байж дуугүй явах нь энэ популист улстөрчдийн үйлдэл газар авахад хүргэж байна. Цаашлаад Монгол Улсын Үндэсний Аюулгүй байдал, тусгаар тогтнолын байдал хэврэгшиж байна. Тиймээс энэ асуудалд хэн бүхэн анхаарал тавьж, дуугарах цаг иржээ.
 
-Үндсэн хуулийн цэцийг улстөржсөн байгууллага болсон гэж ярьдаг.  Ерөнхийлөгчийн зүгээс нэрийг нь дэвшүүлсэн гурван ч хүн томилогдож  очсон. Тэгэхээр энэ асуудалд  Цэц үнэн  зөвөөр хандана гэсэн итгэл үнэмшил байна уу?
 
-Үндсэн хуулийн цэц бол улс төрийн нөлөөлөл ихтэй байгууллага болсон гэдгийг олон нийтээр хүлээн зөвшөөрч байна. Ерөнхийлөгчийн зүгээс санал болгосон гурван гишүүн байгаа. Мөн  Ерөнхийлөгчийн үзэл бодлыг дэмжих ажилладаг байж болзошгүй гишүүд бий. Гэхдээ бүгд хэн нэгний  нөлөөлөлд багтаагүй гэдэгт итгэж байна. Цэцэдд улс үндэстнээ боддог, Үндсэн хуулиа үнэнчээр манадаг, мэргэжлийн хуульч, төрийн зүтгэлтэн хүн  байгаа гэж итгэж найдаж байна. Тиймээс бид тэр л хүмүүсийн оролцоотойгоор Үндсэн хуулиа уландаа гишгэж, дураар авирладаг улстөрчдийг хазаарлаж, хязгаарлах боломж байгаа гэдэгт итгэж байна. Гэхдээ яг хуулийн хүрээнд бидний мэдээллийг хангаж ажиллана гэсэн өндөр итгэл байхгүй байна. Яагаад гэхээр Үндсэн хуулийн цэц өмнө нь эргэлзээтэй, алдаатай олон шийдвэрийг гаргаж байсан. Тухайлбал, Сонгуулийн хуулийн шууд байх зарчмыг 2016 оны дөрөвдүгээр сард буруугаар тайлбарласнаас болоод дийлэнх олонх буюу мажоритар тогтолцоогоор сонгуулиа явуулахаас аргагүйд хүрсэн. Уг нь бид Үндсэн хуулиараа парламентын ардчиллыг сонгосон. Энэ зарчмаа биелүүлэхэд бүх улстөрчид санаа тавьж ажиллах ёстой. Парламентын ардчилал бэхжихийн тулд хувь тэнцүүлсэн буюу пропорцианаль элемент орж ирж байж  улстөрийн намууд төлөвшиж, парламентат ёс жинхэнэ утгаараа ажиллаж эхэлдэг. Гэтэл энэ боломжийг Үндсэн хуулийн цэцийн 2016 оны шийдвэрээр үгүй хийсэн. Сонгууль болохоос сар гаруйхан хугацааны өмнө сонгуулийн хуулийг өөрчилж, жижиг 76 тойрогтой, дийлэнх олонхийн тогтолцоог хуульчилсан. Үүний хориой үр дагаврыг өнөөдөр бид амсаад явж байна. Тэгэхээр иймэрхүү шийдвэрүүдийг нь харахаар Үндсэн хуулийн цэцийг хараат бус байдлаар улстөржөөгүй шийдвэр гаргаж, Үндсэн хуулийн дээд хяналтыг зрхих ёсоор хэрэгжүүлж байгаа гэхэд эргэлзэж байна.
 
-Ерөнхийлөгчийн ард   хуулийн тусгай баг ажилладаг. Тэд Үндсэн хуу­­лийн эсрэг, тангаргаасаа няцсан асуу­­дал болно гэдгийг мэдэхгүй бай­маар­гүй юм.  Яагаад ийм хөнгөн мэдэг­дэл санал хүргүүлэх болов.  Энэ дээр таны байр суурь ямар байгаа вэ?
 
-Миний ойлгож байгаагаар Төрийн тэргүүн маань одоогоор хууль зүйн бодлогын зөвлөхгүй байгаа. Хуулийн үшйн асуудлаар зөвлөдөг баг бол байгаа байх. Тэдний мэдлэг мэргэжил хүрэхгүй байна уу, эсвэл Ерөнхийлөгч, ЕТГ-ын дарга хоёр мэргэжилтнүүдийнхээ үгийг сонсохгүй, дур зоргоороо, хэт улстөржсөн байдлаар асуудалд хандаж, ийм бодлогогүй шийдвэр, мэдэгдлийг гаргаж байна уу гэдгийг би шууд хэлж мэдэхгүй байна. Гаргаж байгаа мэдэгдэл, үйл ажиллагаа, олон хоригуудын асуудал байна.  Тэр бүхэн нь хууль үшйн хувьд алдаатай байгаа тухай шүүмулэл олон гарсан.  Энэ бүхнээс үзэхэд хэт улстөржиж, популизм хийх, магадгүй хувийн өс хонзонгоор төрийн асуудалд ханддаг байдал нь эргээд Ерөнхийлөгчийн институцийн нэр хүндийг унагах байдалд хүргэж байна.  Сүүлдээ Үндсэн хуульт байгууллаа үгүйсгэх ийм хэлбэр рүү орж байна. Энэ бол маш аюултай үзэгдэл юм. Тиймээс бид Үндсэн хуулийн цэцэд хандаж,  эрхзүйт төрөө хамгаалдаг ийм улс төрийн хүчин, иргэд байгаа шүү гэдгийг сануулж байгаа юм. Бид энэ зорилгоосоо хэзээ ч ухрахгүй, шантрахгүй.
 
 
 
Т.Батсайхан
Эх сурвалж: "Зууны мэдээ" сонин 

1
таалагдаж байна

0
таалагдахгүй байна

Холбоотой мэдээлэл Бүгдийг үзэх

Сэтгэгдэл (-)

АНХААРУУЛГА: Уншигчдын бичсэн сэтгэгдэлд манай сайт хариуцлага хүлээхгүй болно. Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдын эрх ашгийг хүндэтгэн үзнэ үү!
0/1000
  • Зочин ×
    Хариулах ({[{ cmmnt.children.length }]})
    0/1000
    • Зочин {[{ childComment.ip_address }]} ×
      {[{ childComment.text }]}
      {[{ childComment.dislike_count }]}
    • Бусад сэтгэгдэл ()
  • Бусад сэтгэгдэл ()

Дуртай төрөл

"Ли Куан Югийн гайхамшиг" - Сингапурыг авлигачдын үүрээс Азийн санхүүгийн төв болгосон түүх

2019-11-20

Зэрлэг гахайн сүрэг хар тамхины наймаачдын төлөвлөгөөг нураажээ

2019-11-20

Орон орны иргэд ахмад настнууддаа хэрхэн ханддаг вэ?

2019-11-20

“Цахиурын хөндий”-д амьдрахад хэр их зардал гардаг вэ?

2019-11-20

Байгаль эхийн "хэрцгий" төрхийг харуулсан гэрэл зургууд

2019-11-20

"Силикон Мисс" тэмцээний ялагч бүсгүй халуухан зургуудаа дэлгэлээ

2019-11-19

Кардашианы гэр бүлийнхний итгэмээргүй будаггүй зургууд

2019-11-16

Элдэв зураг (70 фото) №634

2019-11-15

Podcast news - Танин мэдэхүй (2019.11.20)

2019-11-20

CAAK PODCAST #15 Э.Халиун - Чанартай хэрэглээ бол өөрийгөө үнэлэх чадвар

2019-11-20

Podcast news - Цаг үе (2019.11.20)

2019-11-20

Podcast news - Танин мэдэхүй (2019.11.19)

2019-11-19

Шинэ мянганы залуус яагаад ганц бие байх нь их болсон бэ?

2019-11-07

Хайрлуулах бус хайрлах нь илүү чухал

2019-11-01

Хятадууд удахгүй сүрэг жоом шиг л орж ирнэ!

2019-10-30

2019 онд ерөнхий боловсролын сургуулийн 12 хүүхэд хар тамхины хэрэгт холбогджээ

2019-10-29

“Хуягласан хувалзууд”

2019-11-20

МАН-ын бүлгийн “ЖДҮ-гийн протокол-2”-ыг дэлгэнэ

2019-11-20

Ж.Батзандан Б.Хурц нар шүүх дээр “уулзжээ”

2019-11-19

Бүрэн эрх нь УИХ-ын гишүүний эрх үү, үүрэг үү?

2019-11-19

Ц.Нямдорж: Оюутолгойн төслийг зогсоож болохгүй

2019-11-20

Б.Баттөмөр: Дубайн гэрээ анхнаасаа маш муу болсон

2019-11-20

Ч.Бат-Эрдэнэ: Монгол Улс Дубайн гэрээнээс дор хаяж 20 тэрбум долларын алдагдал хүлээсэн

2019-11-20

Нефть боловсруулах үйлдвэр барихад Энэтхэгээс дахин 236 сая ам.доллар зээлнэ

2019-11-14

Жирэмсэн үедээ мөнгөөр тасрахгүй байх шилдэг аргууд

2019-11-16

Овьёосоор нүүрний арьсаа цайруулах арга

2019-11-15

Долоо хоногийн төгсгөлд ч эрч хүчтэй байх алтан зөвлөгөө

2019-11-15

Өвлийн гутал сонгохдоо дараах зүйлсийг анхаараарай

2019-11-15

Монгол бахархалын өдөрт зориулсан барилдаан Буянт-Ухаа спортын ордонд болно

2019-11-20

Миторюү Б.Төрболд, Хоошорюү С.Бямбасүрэнгээр даваагаа ахиулав

2019-11-20

Монголын шигшээ баг 1:0-ээр Мьянмарт хожигдлоо

2019-11-20

Хакухо тэмцээнийг тэргүүлж байна

2019-11-19

“Volkswagen” автомат жолоодлоготой тээврийн хэрэгслийг хөгжүүлэх охин компани байгуулна

2019-10-29

“Seven-Eleven” худалдагчгүйгээр худалдан авалт хийх үйлчилгээг туршиж байна

2019-10-29

“Huawei” зохиогчийн эрхийн гэрчилгээ авах хүсэлт гаргасан тоогоороо тэргүүлжээ

2019-10-28

“Toyota” компани нарны эрчим хүчээр ажилладаг автомашин туршжээ

2019-10-25

Жулиан Ассанжийн хүчингийн хэргийг хэрэгсэхгүй болгожээ

2019-11-20

Huawei Mate X худалдаанд гарсан даруйдаа дуусчээ

2019-11-20

Сөүлийн бүх автобуснууд үнэгүй "Wifi"-тай болжээ

2019-11-20

Цэргийн баазын зардлыг хуваах АНУ-ын шаардлагыг Өмнөд Солонгос улс зөвшөөрсөнгүй

2019-11-20

Улсын Дээд Шүүхийн Ерөнхий шүүгч Ц.Зоригийг чөлөөлнө

2019-11-20

З.Лонжид: Анхдугаар Үндсэн хууль ХХ зууны гайхамшиг болохыг цаг хугацаа баталсаар байна

2019-11-20

Гэр бүлийн хүчирхийллийн талаар мэдээлээгүй иргэдэд хариуцлага тооцжээ

2019-11-19

Цэцийн дарга Д.Одбаярын хүсэлтийг хойшлуулшгүйгээр хэлэлцэх нь зүйтэй гэж санал нэгдэв

2019-11-19

Хүүхдэдээ хэзээ ч хэлж болохгүй 9 үг

2019-10-22

Эцэггүй өсөх нь хүүхдийн сэтгэл зүйд хэрхэн нөлөөлдөг вэ?

2019-09-13

Цэцэрлэг болон сургуулийн насны хүүхдүүдтэй ээжүүдэд хандан хэлэхэд...

2019-09-12

Хүүхдээ өмөөрснөөр та хүмүүжилд нь муугаар нөлөөлнө

2019-09-11

Монголд гээгдсэн боловсрол: Сэтгэлзүй

2019-11-20

Нүүдэлчин ахуй...

2019-11-19

Cэтгүүлч байгаа газар нар жаргадаггүй учир

2019-11-17

Нүглээ өөрсдөө бүтээж, буянаа сайн дураараа бузарлав

2019-11-17

Өдөрт нэг өндөг идэх нь зүрхний өвчнөөс сэргийлдэг

2018-05-31

Дэлхийн улс орнуудын оньсого ямар байдаг вэ?

2018-05-30

Дэлгэцийн цэнхэр туяа нойргүйдэл, хорт хавдар үүсгэдэг

2018-05-30

5 сарын 27 цаг агаар: Улаанбаатарт өдөртөө 15 хэм дулаан

2018-05-27

Монголчууд дэлхийн шилдэг боллоо

2019-11-20

Дурсамж бүхнийг бэлэглэе

2019-11-20

Дэлхийд СЭРСЭН ТАЛ

2019-11-19

Төрийн Банкны ажилтнууд эх нялхсын эмнэлэгт нэн шаардлагатай аппарат бэлэглэлээ

2019-11-19

Л.Энх-Амгалан: "Саарал жагсаалт"-д орсон асуудлыг хэлэлцэх хэрэгтэй

2019-11-20

"Cerberus Capital Management LP" Монгол Улсад хөрөнгө оруулалтаа чиглүүлжээ

2019-11-20

Эмэгтэйчүүдэд зориулсан ипотекийн зээл гаргана

2019-11-20

Ипотекийн зээлд 4905 иргэн хамрагджээ

2019-11-20

Б.Наранхүүгийн адуу улсын нөөц газрыг талхалж, малчид оторлох нутаггүй болжээ

2019-11-20

Хачгийн тандалт судалгаа хийлээ

2019-11-18

Монголын нүүдлийн соёл цаг уурын дулаарлаас болж алдагдаж байна

2019-11-15

Баавгайн дайралтад өртсөн сумдад БОАЖЯ-ныхан ажиллажээ

2019-11-15

"Сурахад хэзээ ч оройтдоггүй"-г баталсан дайчин эрхмүүд

2019-11-18

Ирээдүйн эзэд мэргэжил сонголтын аян үргэлжилж байна

2019-11-16

"Хими" зэргийн хөтөлбөр олон улсад таван жилийн хугацаатай магадлан итгэмжлэгдлээ

2019-11-16

УИХ-ын гишүүн Д.Сумъяабазарын нэрэмжит “Сорилго шалгалт-2019” эхэллээ

2019-11-15
1:06:12

"Улаан бал" нэвтрүүлэгт "Хишиг Арвин Индустриал" ХХК-ийн дэд захирал М.Тулгат оролцож иргэн Б.Болороогоос уучлал хүсэв

2019-11-20
58:15

Б.Гүнбилэг: "Уухай" хөдөлгөөн зөвхөн улс төр төдийгүй нийгмийн сэтгэлгээг ч шинэчилнэ

2019-11-19
41:27

"Цензургүй сурвалжлага" нэвтрүүлгээр Эрдэнэт үйлдвэрийн үнэнийг илчлэв

2019-11-19

Станбулын Туркууд манайд түүх, хэл соёлын түрэмгийлэл үйлдэж байна

2019-11-18

Алдартнууд хэр өндөр нуруутай вэ?

2019-11-20

Санаандгүй байдлаар жүжигчний гараагаа эхлүүлсэн алдартнууд

2019-11-17

Хүүхдүүддээ өв хөрөнгө үлдээхээс "татгалзсан" чинээлэг эрхмүүд

2019-11-13

NBA-ын супер оддын тансаг харшуудаар зочилцгооё

2019-11-13

Өвдгөнд хиймэл үе бүтэн суулгах мэс засал эмчилгээний практикт "navigation" системийг ашиглалаа

2019-11-18

Хэлээрээ эрүүл мэндээ шинжих арга

2019-11-18

ДОХ-ын халдвар авсан 281 тохиолдол бүртгэгджээ

2019-11-17

Чихний хулхи хүний биед хэрэгтэй юу

2019-11-17

"Эх" /өгүүллэг/

2019-10-27

"Сохор" /өгүүллэг/

2019-09-29

Улбар шар

2019-09-22

"Салхи хагалагч" /өгүүллэг/

2019-09-15

Монгол туургатны уран зохиолын эрдэм шинжилгээний хурал болно

2019-11-20

Б.Дашдондог: “THE HU” хамтлаг дөнгөж дөрөөн дээрээ гишгэх гэж байна

2019-11-19

"Twilight" цувралын жүжигчид албан шахалтаар хийдэг байсан итгэмээргүй зүйлс

2019-11-18

Уламжлалт спорт, тоглоом наадгайн олон улсын зөвлөлтэй хамтран ажиллана

2019-11-18

Нийтийн тээврийн үйлчилгээний жолооч нар шалгалт өглөө

2019-11-20

Швейцарын Холбооны Улсын аврах ажиллагааны шинжээчдийн баг ОБЕГ-т ажиллаж байна

2019-11-20

Дотоодын сургуулилтынхан бэлтгэл ажлаа хангаж байна

2019-11-20

ШУА-ийн хүрээлэнгүүдтэй хотын удирдлагууд танилцлаа

2019-11-20

Санал асуулга Бүгдийг үзэх

Владимир Путин (ОХУ)
66.2%
Ши Жиньпин (БНХАУ)
16.39%
Дональд Трамп (АНУ)
4.49%
Шинзо Абэ (Япон)
3.66%
Ким Жон Ун (БНАСАУ)
2.93%
Ангела Меркель (ХБНГУ)
2.49%
Режеп Тайип Эрдоган (Турк)
1.27%
Беньямин Нетаньяху (Израиль)
0.83%
Нарендра Моди (Энэтхэг)
0.68%
Хаан Салман (Саудын Араб)
0.49%
Тереза Мэй (Их Британи)
0.29%
Эммануэль Макрон (Франц)
0.29%

Хамгийн чанартай боловсрол олгодог их дээд сургууль аль нь вэ?

1,521

Одоогийн улстөрчдөөс хэн нь биднийг зөв зам руу удирдах вэ?

6,439

Утааг багасгахын тулд хамгийн түрүүнд юу хийх ёстой вэ?

1,422

Амьдрахад хамгийн таатай хотхон аль нь вэ?

2,340