“Хүлээстэй” хотоос хөгжил нэхсээр суух уу?

“Хүлээстэй” хотоос хөгжил нэхсээр суух уу?

 

Хотыг хот шиг хөгжүүлэхийн тулд Үндсэн хуульдаа статусыг нь хуульчилж өгөх ёстой

Зуны улс төрийн гол сэдэв болсон үндсэн хуулийн нэмэлт, өөрчлөлтийн хүрээнд яригдаж буй асуудлуудын гадна хотын асуудал орхигдох нь. Орчин үеийн эдийн засгийн мотор гэж хэлж болох хотын хөгжлийг эцэг хуулийн өөрчлөлтөөр хэрхэн хангах тухай үнэндээ нийслэлээс сонгогдсон гишүүд нь ч ярихгүй байна. Монгол Улсын хүн амын тал нь шахуу байнгын төвлөрөн суудаг, зарим дүүрэг нь зүүн бүсийн аймгуудыг нийлүүлснээс ч олон иргэдтэй, ДНБ-ий 70 орчим хувийг бий болгодог нийслэл хотын хөгжлийг үндсэн хууль нь өөрөө боомилчихсон, хуулийн тодорхой бус зохицуулалттай байгааг хотын хөгжлийн өнөөгийн байдал харуулдаг. Бүр тодруулбал хот өөрийн гэсэн удирдлага, зохион байгуулалттай эдийн засгийн, хөгжлийн хөшүүрэг болж чадахгүй байна гэж үе үеийн удирдлагууд, судлаачид хэлсээр ирсэн. Нийслэлийн өмчид бүртгэлтэй бараг хоёр их наядаар үнэлэгдэх барилга байгууламж, обьектуудаа эдийн засгийн эргэлтэд оруулж чадахгүй, үхмэл хөрөнгө болгон хэвтүүлсээр ирсэн нь үүний нотолгоо.

Энэ удаагийн нэмэлт, өөрчлөлтөд хотын эрх зүйн байдал, нутгийн өөрөө удирдлагын тогтолцоотой холбоотойгоор сууж буй цөөн хэдэн зохицуулалт орсныг эхлээд дурдъя.

57.2. Улсын болон орон нутгийн харьяалалтай хот, тосгоны эрх зүйн үндэс, тэдгээрийн өөрийн удирдлагын болон засаг захиргааны зохион байгуулалтын зарчмыг хуулиар тогтооно.

59.2. Монгол Улсын нутгийн өөрийн удирдлагын үндсэн байгууллага нь сум, дүүргийн иргэдийн төлөөлөгчдийн хурал мөн. Сум, дүүргийн иргэдийн төлөөлөгчдийн хурал хуулиар тогтоосон хязгаарын хүрээнд өмчийн болон татвар тогтоох эрхтэй байна. Сум, дүүргийн иргэдийн төлөөлөгчдийн хурлын төлөөлөгчдийн тоо, тэдгээрийг иргэд сонгох журмыг хуулиар тогтооно.

59.3. Аймаг, нийслэлийн төлөөлөгчдийн хурал нь сум, дүүргийн иргэдийн төлөөлөгчдийн хурлаас дөрвөн жилийн хугацаагаар сонгогдсон төлөөлөгчдөөс бүрдэнэ.

59.4. Баг, хорооны иргэдийн Нийтийн хурал нь тухайн нутаг дэвсгэрт хамаарах асуудлаар хуульд заасан, эсхүл сум, дүүргийн иргэдийн төлөөлөгчдийн хурлаас олгосон эрх хэмжээний хүрээнд шийдвэр гаргана.

60.2. Аймаг, нийслэлийн Засаг даргыг аймаг, нийслэлийн иргэдийн төлөөлөгчдийн хурлааснэр дэвшүүлж Ерөнхий сайд; баг, хорооны Засаг даргыг харьяалах сум, дүүргийн Засаг дарга тус тус дөрвөн жилийн хугацаагаар томилно. Ерөнхий сайд аймаг, нийслэлийн Засаг даргад нэр дэвшигчийг томилохоос татгалзвал энэ зүйлд заасан журмаар дахин нэг удаа нэр дэвшүүлж Ерөнхий сайд томилно.

60.3. Сум, дүүргийн Засаг даргыг тухайн нутаг дэвсгэрийн иргэд дөрвөн жилийн хугацаагаар сонгож, аймаг, нийслэлийн Засаг дарга арван тав хоногийн дотор батламжилна. Сум, дүүргийн Засаг даргын сонгуулийн журмыг хуулиар тогтооно.

60.4. Аймаг, нийслэл, сум, дүүрэг, баг, хорооны Засаг даргыг хуульд заасан үндэслэл, журмаар чөлөөлж, огцруулна. Сум, дүүргийн Засаг даргыг огцруулсан бол бүрэн эрхийн үлдсэн хугацаанд ажиллах Засаг даргыг аймаг, нийслэлийн Засаг арга томилно.

Төсөв, өмчийн асуудлыг нийслэл хот тусдаа шийдэх зохицуулалт орсонгүй

Эдгээр зохицуулалтад улсын эдийн засаг, санхүүгийн хөгжлийн үндэс суурь бол хот юм байна гэсэн дэлхий нийтийн зарчим харин алга. УИХ-ын гишүүн асан Х.Тэмүүжин “...хотыг Засгийн газар хөгжүүлэхгүй, хотынхон өөрсдөө хөгжүүлнэ. Өөрсдөө хөгжүүлэхийн тулд үндсэн хуульдаа хөгжих боломж буюу статусыг нь хуульчилж өгөх ёстой. Төв Засгийн газраас хамааралтай, төсвөөс мөнгө хүлээгээд сууж байдаг биш, өөрсдөө мөнгөө бий болгодог, өөрийн удирдлага зохицуулалттай систем байх ёстой. Энэ бол үндсэн хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулахын гурав дахь асуудал...” хэмээн байр сууриа илэрхийлсэн. Гэвч нэмэлт, өөрчлөлтийн төсөлд төсөв, өмчийн асуудлыг нийслэл хот тусдаа шийдэх зохицуулалт орсонгүй. Харин НИТХ-ыг дүүргийн ИТХ-аас бүрдүүлдэг байх, дүүргийн Засаг даргыг иргэд нь сонгодог байх зэрэг зохицуулалт нь “нийслэлийн парламент”-аас дэмжлэг авахгүй байгааг энд тодотгоё.

Наад зах нь баянзүрх, СХД-ийн хүн ам тус бүрдээ 330 мянгыг давчихаад буй өнөө үед иргэдээс сонгогдсон дүүргийн Засаг даргын эрх мэдэл хаана хүрч хязгаарлагдах вэ гэдгийг тодорхой болгох ёстой.

УИХ-ын гишүүн хүртэл дээд тал нь 40-50 мянган хүнээс сонгогдож байхад 330 мянган хүнээс сонгогдсон дүүргийн дарга хотын мэр-т захирагдах уу. “Би бол ард түмнээс сонгогдсон” гээд намын мөрийн хөтөлбөрийг хэрэгжүүлэхгүй, хувийн тоглолт хийгээд эхэлбэл яах вэ. Засгийн газраар аливаа асуудлаа шийдүүлэхдээ аль нэг яамтай хавсарсан байдлаар оруулдаг, хотын дарга зөвхөн асуултад хариулж, нэмэлт мэдээлэл өгөх үүрэгтэй болохоос саналын эрхгүй Засгийн газрын хуралдаанд суудаг зэрэг олон асуудлыг энэ удаагийн үндсэн хуулийн нэмэлт, өөрчлөлтөөр шийдэж чадах уу гэдэгт хотоос сонгогдсон гишүүд ядаж анхаарлаа хандуулаач.

Үндсэн хуулийн нэмэлт, өөрчлөлтийн төслийг ид хэлэлцэж буй энэ үед л боломжийг алдвал дахин 20 жил нийслэл гэдэг их айл төсөв царайчилж амьдарна. Санхүүгийн, захиргааны ямар  ч эрх мэдэлгүй, “хүлээстэй” хотоос харин хөгжил нэхсээр суух уу.

 

Нийтлэгч: Б.Энхжаргал

0
таалагдаж байна

0
таалагдахгүй байна

Холбоотой мэдээлэл Бүгдийг үзэх

Сэтгэгдэл (-)

АНХААРУУЛГА: Уншигчдын бичсэн сэтгэгдэлд манай сайт хариуцлага хүлээхгүй болно. Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдын эрх ашгийг хүндэтгэн үзнэ үү!
0/1000
  • Зочин ×
    Хариулах ({[{ cmmnt.children.length }]})
    0/1000
    • Зочин {[{ childComment.ip_address }]} ×
      {[{ childComment.text }]}
      {[{ childComment.dislike_count }]}
    • Бусад сэтгэгдэл ()
  • Бусад сэтгэгдэл ()

Дуртай төрөл

"Аль нь дийлэх бол?" - Байгаль дээр өрнөхгүй сонирхолтой тулаанууд

2019-10-15

М.Өлзийтөмөр: Амьтанд хайртай хүмүүст зориулсан муур, нохойны кафе нээнэ

2019-10-15

Дэлхийн хамгийн "хөгжилтэй" оршуулга Ирландад болж өнгөрчээ

2019-10-15

Хуучин Югославын орнууд дахь жуулчдын заавал үзэх 7 газар

2019-10-15

Өдөрт нэг өндөг идэх нь зүрхний өвчнөөс сэргийлдэг

2018-05-31

Дэлхийн улс орнуудын оньсого ямар байдаг вэ?

2018-05-30

Дэлгэцийн цэнхэр туяа нойргүйдэл, хорт хавдар үүсгэдэг

2018-05-30

5 сарын 27 цаг агаар: Улаанбаатарт өдөртөө 15 хэм дулаан

2018-05-27

Хорт хавдрын эсрэг шинэ вакциныг амжилттай туршжээ

2019-10-15

200 гаруй хүүхдийг хүчирхийлсэн гаж донтон шоронд нас барсан байдалтайгаар олджээ

2019-10-15

Владимир Путин: Хятадыг тогтоон барих боломж байхгүй

2019-10-15

Өмнөд Африкт арслангийн 342 кг ясыг хилээр гаргахыг завджээ

2019-10-15

Саарал жагсаалтын “хаалгач” нь сайд Ц.Нямдорж байжээ

2019-10-16

Ч.Хүрэлбаатар: Дараа нь бичиг өгсөн гишүүд, тэгээд концесс, тендер орж ирнэ

2019-10-16

Монголд өнөөдөр шударга бусаар баяжсан хөрөнгөтний төр засаг ноёрхлоо тогтоожээ

2019-10-16

ТББХ: Улсын Их Хурлын тогтоолын төслийн анхны хэлэлцүүлгийг хийв

2019-10-15

Ирээдүйд эцэг, эх болох Монгол залуусын үнэн төрх!

2019-10-15

Сайн дураараа битгий кесар хагалгаа хийлгэ!

2019-10-14

Мао Зэдуныг “атгадаг” байсан эмэгтэйн түүх

2019-10-11

Мэргэжлийн хүний хувьд энэ шуугиан тариад байгаа шахмал түлшний талаар хэдэн үг хэлье...

2019-10-10

Алт, мөнгө боловсруулах үйлдвэр барих гэрээнд гарын үсэг зурлаа

2019-10-11

Оюутолгойн гэрээ эрх зүйн чадамжгүй

2019-10-09

Газрын тос боловсруулах үйлдвэрийн дэд бүтцийг Улсын комисс хүлээн авлаа

2019-10-08

Угтаалцайдамаас кварц олборлохыг зөвшөөрөхгүй

2019-10-08

УИХ-ын гишүүн Т.Аюурсайхан Оюутолгойн талаар ноцтой баримтыг дэлгэлээ

2019-10-15

Т.Хасбаатар: Үндсэн хуулийн өөрчлөлтийг үргэлжлүүлэн хэлэлцвэл "зулын гол" болно

2019-10-15

Шахмал түлшний асуудлаар нийтийн сонсгол явуулах, эсэх асуудлаар НИТХ-ын тэргүүлэгчид хэлэлцэж байна

2019-10-15
1:05:09

"Цензургүй яриа" нэвтрүүлэгт МБШТ Гандантэгчинлин хийдийн их Шанзодва А.Ариунжаргал оролцлоо

2019-10-15

Майкл Вайс: Монголын шигшээ сүүлийн 2.5 жилд юу сурснаа харуулна

2019-10-15

Манай 3х3 сагсан бөмбөгийн эрэгтэй Элсний наадамд 2 хожил авчээ

2019-10-15

Мастеруудын дэлхийн аваргад түрүүлсэн Монголын долоо, найм дахь тамирчин болж байна

2019-10-14

Шинэ аваргууд тодорсон ахмад даамчдын "УАШТ-2019"

2019-10-14

Уран зохиолын хичээл хэрэгтэй юу?

2019-10-09

Сурагчдын амралт энэ сарын 28-нд эхэлнэ

2019-10-08

Г.Занданшатар: Дэлхий дахинд зэвсгийн хүчээр сөргөлдөхөөсөө илүү эрдэм оюунаар өрсөлдөх шинэ эрин эхэлжээ

2019-10-06

С.Чинзориг: Мэргэжлийн боловсролын салбарт үнэлэлт, дүгнэлт өгөх цаг болсон

2019-10-02

Ub Пропертиз: 0 хувийн хүүтэй зээлээр орон сууцтай болоорой!

2019-10-16

Ub Пропертиз: 0 хувийн хүүтэй зээлээр орон сууцтай болоорой

2019-10-16

Монголын Залуучуудын Холбооны гадаад дахь салбар зөвлөл байгуулагдаж байна

2019-10-15

5 жил тутам интернет роутерээ шинэчлэх шалтгаан

2019-10-15

Хятадууд хар тамхинд хэрхэн "живж" байсныг харуулсан түүхэн зургууд

2019-10-13

Халуухан Украин бүсгүйчүүд гэрэл зурагчин Давид Дубницкийн дуранд...

2019-10-13

Монголын үзэсгэлэнт охид (100 фото) №162

2019-10-12

Фотошопын засвар ороогүй хачирхалтай зургууд

2019-10-12

Эцэггүй өсөх нь хүүхдийн сэтгэл зүйд хэрхэн нөлөөлдөг вэ?

2019-09-13

Цэцэрлэг болон сургуулийн насны хүүхдүүдтэй ээжүүдэд хандан хэлэхэд...

2019-09-12

Хүүхдээ өмөөрснөөр та хүмүүжилд нь муугаар нөлөөлнө

2019-09-11

Хурим хийхээсээ өмнө заавал асуух 11 асуулт

2019-09-08

Монгол эрдэмтэд угаарын хий хэмжих мэдрэгч зохион бүтээжээ

2019-10-15

“Uber” компани такси үйлчилгээндээ нисдэг тэрэг ашиглаж эхэллээ

2019-10-09

Илон Маскийн "Ангарагийг эзлэх" хөлөг

2019-10-04

Франц улс "Facebook" компанийн криптовалютыг европд ашиглуулахгүй байх арга хэмжээ авна

2019-10-03

"Сохор" /өгүүллэг/

2019-09-29

Улбар шар

2019-09-22

"Салхи хагалагч" /өгүүллэг/

2019-09-15

"Нинаг буцаасан нь" /өгүүллэг/

2019-09-01

Драмын театрын ягаан байшингийн дотор талын бодит байдал

2019-10-14

Кёкүшюзан Д.Батбаярын хүү шинэ уран бүтээлээ гаргажээ

2019-10-13

"Нарантуул" захын нэг өдөр

2019-10-13

Богд Жавзандамба хутагтын мэндэлсний 150 жилийн ойд зориулсан хурал болж байна

2019-10-11

Аавын үгүйд...

2019-10-16

Хагас зуун жил нум эвшээлгэсэн нутгийн ах...

2019-10-15

Нүд бүр харж, хамар болгон үнэрлэж байна...

2019-10-15

Хараагүй хүүг ирээдүйн агуу хүн болоход ангийнхан нь тусалжээ

2019-10-15

Гачуурт дахь ус хангамжийн эх үүсвэрийн хамгаалалтын бүсэд мод тарилаа

2019-10-15

Өнөөдөр бүх нийтээр мод тарих өдөр

2019-10-12

Сэлэнгэ мөрөн, Орхон голын ай савыг онцгойлон хайрлаж, хамгаалмаар байна

2019-10-11

Маргааш бүх нийтээр мод тарих өдөр

2019-10-11

Podcast News - Танин мэдэхүй (2019.10.15)

2019-10-15

Podcast news - Цаг үе (2019.10.15)

2019-10-15

Podcast news - Цаг үе (2019.10.14)

2019-10-14

Podcast news - Цаг үе,өдрийн мэдээ (2019.10.11)

2019-10-11

Судас руу агаар орвол юу болох вэ?

2019-10-15

Хүүхэдтэйгээ муудалцахгүйгээр даалгавар хийлгэх ШИЛДЭГ АРГУУД

2019-10-15

Хэрхэн олны өмнө цэгцтэй, сандралгүйгээр ярьж сурах вэ?

2019-10-14

Анхаар: Хоолны үлдэгдэл, аяга тавгаа угаахгүй хонуулах нь ямар аймшигтайг мэдэх үү…

2019-10-14

Ноолуурын үнэ дунджаар 53-64 мянган төгрөгийн үнэтэй байна

2019-10-15

Х.Мандахбаяр: Мөнгөгүй байгаа нь сэтгүүлч худалдагдах эрсдэлийг өсгөөд байна

2019-10-15

Ховд чиглэлд зорчиж явсан 35 зорчигчтой автобус шатжээ

2019-10-15

Дани улсын банк хасах хүүтэй орон сууцны зээл гаргажээ

2019-10-15

Нэрийг нь хүн бүр мэдэх ч царай нь төдийлөн танил биш алдартнууд

2019-10-02

Женнифер Лопез сүй тавьжээ

2019-09-30

Бид сүүлийн 20 жилийн дотор хэрхэн өөрчлөгдсөн бэ?

2019-09-24

О.Ариунзул: Би чиний талд үргэлж бат зогсоно

2019-09-22

Ч.Хүрэлбаатар: Цалин, тэтгэврийг инфляцын түвшинтэй уялдуулан нэмнэ

2019-10-15

Хоёр их гүрний худалдааны дайн Монголд хэрхэн нөлөөлөх вэ?

2019-10-14

Э.Болортулга: МСНЭ-ийн гишүүдийн татварын орлого нийт зардлын 15 хувиас хэтэрдэггүй

2019-10-08

Д.Оюунхорол: Төр иргэддээ боломж олгох үүднээс барьцаагүй зээл олгох шийдэлд хүрсэн

2019-10-04

Б.Хурц нарт холбогдох хэргийн анхан шатны шүүхийн тогтоолыг хүчингүй болгов

2019-10-09

Ш.Батхүү гомдлоо татсан тул хэргийг хэлэлцэхгүй

2019-10-09

УИХ-ын гишүүн, Хууль зүй, дотоод хэргийн сайд Ц.Нямдорж 4 хуулийн төсөл өргөн барилаа

2019-10-09

Үндсэн хуулийн цэцийн их суудлын хуралдаан маргааш болно

2019-10-08

Ямар ч эм хэрэглэхгүйгээр ханиадаа эдгээж сурсан ээж охин хоёр

2019-10-15

Ш.Ариунжаргал: Намар өвлийн завсарт аньс, нэрс, чацарганаар дархлаагаа дэмжиж хэвшээрэй

2019-10-15

ЭХЭМҮТ вакумжсан мэс заслын хэсэгтэй боллоо

2019-10-14

Эрүүл Мэндийн Яамны ТНБ Даргыг улс төрөөс ангид томилж чадах уу?

2019-10-14

Санал асуулга Бүгдийг үзэх

Владимир Путин (ОХУ)
66.46%
Ши Жиньпин (БНХАУ)
16.02%
Дональд Трамп (АНУ)
4.73%
Шинзо Абэ (Япон)
3.4%
Ким Жон Ун (БНАСАУ)
2.88%
Ангела Меркель (ХБНГУ)
2.82%
Режеп Тайип Эрдоган (Турк)
1.21%
Беньямин Нетаньяху (Израиль)
0.86%
Нарендра Моди (Энэтхэг)
0.69%
Хаан Салман (Саудын Араб)
0.4%
Эммануэль Макрон (Франц)
0.29%
Тереза Мэй (Их Британи)
0.23%

Хамгийн чанартай боловсрол олгодог их дээд сургууль аль нь вэ?

1,482

Одоогийн улстөрчдөөс хэн нь биднийг зөв зам руу удирдах вэ?

6,320

Утааг багасгахын тулд хамгийн түрүүнд юу хийх ёстой вэ?

1,386

Амьдрахад хамгийн таатай хотхон аль нь вэ?

2,312