Төгрөгийн ханшийн таван жилийн төлөв ба айсуй эрсдэлүүд

Төгрөгийн ханшийн таван жилийн төлөв ба айсуй эрсдэлүүд
Амралт, зугаалгын улиралд “нозоорсон” монголчууд найр наадамдаа бэлдээд завгүй байхад төгрөгийн ханш хэрхэн өөрчлөгдөж буй нь олон улсын анхаарлын төвд хэвээр байна. Байгалийн нөөцөөрөө дэлхийн биржүүдэд танигдаад удаагүй манай улсыг зорин ирэх хөрөнгө оруулагчдын хамгийн түрүүнд нүдэнд нь тусдаг зүйл нь яах аргагүй валютын ханш. Улаанбаатарт цутгасан доллар болгон нь хэр их үнэ цэнэтэй байхын наад, цаадахыг бодолцохын тулд тэр. Ерөнхийдөө төгрөгийн ханш харьцангуй тогтвортой байгаа гэж олон улсын шинжээчид үзэж байна.
Өчигдөр Улаанбаатарын цагаар 10:49 цагт Худалдаа хөгжлийн банкны цахим хуудаст дурдсанаар төгрөгийн ам.доллартай харьцах ханш 2648 төгрөг болсон байв. Харин Монголбанкны цахим хуудаст төгрөгийн ам.доллартай харьцах ханш 2652.13 болсон байлаа.
Ам.доллартай харьцах төгрөгийн ханш өнгөрсөн нэгдүгээр сард анх удаа 2650 буюу хамгийн дээд цэгтээ хүрснийг санхүүгийн мэдээллийн “Walletinvestor.com”-д бичжээ. Тэгвэл үндэсний валют маань америк мөнгөн дэвсгэртийн эсрэг 1996 оны есдүгээр сард хамгийн чанга буюу 601 төгрөгтэй тэнцэж байж. “Бидний урт хугацааны таамаглалаар 2024 оны зургадугаар сарын 1-нд төгрөгийн ам.доллартай харьцах ханш 3094.420 төгрөг болно” хэмээн тус сайтад онцолсон байлаа. Ямартаа ч гадаадын хөрөнгө оруулагчид мөнгөнийхөө үүцийг бэлтгэхэд таатай улсын жагсаалтад Монгол Улс багтаж байна. Өөрөөр хэлбэл, төгрөгийн ханш тогтвортой байгаа, цаашлаад оруулсан хөрөнгө нь нэмэх тэмдгээр илэрхийлэгдэх нь.
 
Төгрөгийн ханшид нөлөөлж буй зүйлс
 
“2016 оны долдугаар сараас энэ оны тавдугаар сарын хооронд төгрөгийн ам.доллартай харьцах ханш 30 хувиар суларсны 23 нэгж хувийн сулралт нь 2016 оны сүүлийн таван сард бий болсон. Тухайн үед гадаад валютын улсын нөөц (ГВУН) шавхагдсан, улсын төсөв өндөр алдагдалтай байсан тул Монгол Улс дотоод нөөц бололцоогоороо эдийн засагт үүссэн аливаа гэнэтийн сөрөг нөлөөг зөөлрүүлэх боломж хязгаарлагдмал байлаа” гэж Монголбанкны Нөөцийн удирдлага, санхүүгийн зах зээлийн газрын захирал А.Энхжин хэлжээ.
Монголбанкнаас шат дараатай авч хэрэгжүүлсэн бодлогын арга хэмжээний үр дүнд төгрөгийн ам.доллартай харьцах ханшийн өдрийн дундаж хэлбэлзэл сүүлийн хоёр жилийн байдлаар өмнөх жилүүдийн дунджаас 55 хувиар буурчээ.
 
Монгол Улс 2021 оноос эхлэн их хэмжээний гадаад өр төлбөрийг барагдуулна. Нийтдээ зээл, бондуудын үндсэн төлбөрт Монголын төр 8.6 тэрбум ам.доллар, хүүгийн төлбөрт 1.4 тэрбум ам.доллар буюу ирээдүйд төлөгдөхөөр хүлээгдэж буй гадаад өр 10 тэрбум ам.доллар байна.
 
Уг өр төлбөрийг хэрхэн барагдуулах талаар Монголбанк судалж, эдийн засагтаа аль болох сөрөг нөлөө багатайгаар шийдвэрлэхээр ажиллаж байна гэж тэрээр мөн онцолсон байлаа.
 
Монгол Улсад тулгарч болох эрсдэл
 
Олон улсын 350 гаруй шинжээчийн бүрэлдэхүүнтэйгээр бэлтгэсэн мэдээллээ цахим орчинд түгээдэг “marketresearch.com” сайтад Монгол Улсын санхүүгийн зах зээлд хоёрдугаар улиралд тулгарч болох эрсдэлүүдийг тоймлосон байв. Үүнд онцолсон зарим сэдвээс онцлон хүргэж байна.
Дараагийн хэдэн улиралд Монгол Улсын хууль тогтоогчид парламентын төвшинд хүндхэн нөхцөл байдалтай тулгарч мэдэх юм. Өнгөрсөн оны сүүлчээр УИХ-ын гишүүдийн холбогдсон санхүүгийн маргаан одоо хүртэл эцэслэн шийдвэрлэгдээгүй байгааг энд онцлох хэрэгтэй. Энэ зуур Монгол Улсын Хятадтай хийх эдийн засгийн хамтын ажиллагаа өндөр төвшинд байсаар байх нь. Далайд гарцгүй улсын хувьд Монгол Улсад Бээжин худалдааны хамгийн том хамтрагч хэвээр байна.
2017 оноос эхлэн ажиглагдаж буй сэргэлт нь бидний тооцоолж байгаагаар эдийн засгийн өсөлт авчирч, улмаар хөрөнгө оруулалтыг идэвхжүүлэхээр байна. Гадаад нөхцөл байдал сайжрахтай хамт удаашраад байсан хувийн хэвшлийн хэрэглээнд өсөлт ажиглагдах нь.
Төгрөгийн ам.доллартай харьцах ханш сул хэвээр байх төлөвтэй байна. Өсөн нэмэгдэж буй инфляц, худалдааны идэвхгүй байдал зэрэг нь үүнд нөлөөлсөн хэвээр байх нь.
 
Хүлээлт ба ойрын ирээдүй
 
Оюутолгой уурхайн далд уурхайн бүтээн байгуулалт, Тавантолгойн нүүрсний ордын тээвэрлэлт зэрэг нь хөрөнгө оруулалтыг “амь оруулах” хамгийн чухал хэсэг нь болж буйг “marketresearch.com” дурджээ. Энэ төслүүд удаашрах нь хамгийн том эрсдэлийг бий болгоно гэж шинжээчид үзэж байна. Дараагийн нэг аюул бол Хятадын эдийн засгийн удаашрал юм. Дэлхийн хамгийн том эрэлтийг үүсгэж буй энэ улсын Монголоос авах бараа бүтээгдэхүүн, ашигт малтмалын импорт багассанаар Улаанбаатарын мөнгөний урсгалыг хаах нь дамжиггүй. “Уул уурхайн томоохон хоёр төсөл нь хойшлох тусам Монгол дахь бизнесийн орчин доройтож, үүнтэй зэрэгцээд санхүүгийн боломжууд хязгаарлагдсанаар хөрөнгө оруулагчдын итгэл ч багасах юм. Улмаар Төвбанк банкны системээ хамгаалж, төгрөгийн ханшийг хадгалахын тулд бодлогын хүүгээ нэмэхээс аргагүйд хүрэх магадлалтай” гэж энэ тоймд онцгойлон дурджээ.
 
Бидний одоогийн нөхцөл байдал
 
Энэ онд Монголбанкнаас инфляцийг найм орчим хувьд барихаар төлөвлөсөн. Тэгвэл инфляц улсын хэмжээнд долоон хувьтай байгаа бол бодлогын хүү 11 хувьд тогтжээ.
Оны эхний улирлын байдлаар эдийн засгийн өсөлт 8.6 хувьд хүрсэн байна. “Цаашдаа эдийн засгийн өсөлтөнд тогтвортой чанар), хүртээмжтэй чанар хоёрыг онцгой анхаарах, бизнес, хөрөнгө оруулалтын орчины реформ хийх (зөвшөөрлийн тогтолцоог хялбаршуулах, хөрөнгө оруулалтын орчины тогтвортой байдал гэх мэт) асуудал 2019-2020 оны гол, хойшлуулшгүй зорилт юм” хэмээн Монголбанкны цахим хуудаст дурдсан байлаа.
 
 
Ж.Цогзолмаа
Эх сурвалж: “Зууны мэдээ” сонин

0
таалагдаж байна

0
таалагдахгүй байна

Холбоотой мэдээлэл Бүгдийг үзэх

Сэтгэгдэл (-)

АНХААРУУЛГА: Уншигчдын бичсэн сэтгэгдэлд манай сайт хариуцлага хүлээхгүй болно. Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдын эрх ашгийг хүндэтгэн үзнэ үү!
0/1000
  • Зочин ×
    Хариулах ({[{ cmmnt.children.length }]})
    0/1000
    • Зочин {[{ childComment.ip_address }]} ×
      {[{ childComment.text }]}
      {[{ childComment.dislike_count }]}
    • Бусад сэтгэгдэл ()
  • Бусад сэтгэгдэл ()

Дуртай төрөл

Эцэггүй өсөх нь хүүхдийн сэтгэл зүйд хэрхэн нөлөөлдөг вэ?

2019-09-13

Цэцэрлэг болон сургуулийн насны хүүхдүүдтэй ээжүүдэд хандан хэлэхэд...

2019-09-12

Хүүхдээ өмөөрснөөр та хүмүүжилд нь муугаар нөлөөлнө

2019-09-11

Хурим хийхээсээ өмнө заавал асуух 11 асуулт

2019-09-08

Монголын эзэнт гүрний бүрэн түүх 5 боть зохиолыг шинээр туурвижээ

2019-09-18

Замын цагдаагийн гүүрэн гарцыг даваа гарагт нээнэ

2019-09-18

“Нэхмэлийн шар”-ын хороолол дунд аж ахуйн нэгжүүд өөрсдийн хөрөнгөөр зам тавилаа

2019-09-18

Ирэх жил гурилын үнэ тогтвортой байна

2019-09-18

“Хөх Тавилан” кино Флоренцийн Олон Улсын Эмэгтэй кино уран бүтээлчдийн наадамд шалгарчээ

2019-09-17

“70 түүх, 70 агшин” гэрэл зургийн үзэсгэлэн нээлтээ хийлээ

2019-09-17

Ерөнхийлөгч Х.Баттулга Энэтхэг дэхь Буддын шашны түүх дурсгалт газруудыг үзнэ

2019-09-16

“The Hu” хамтлагийнхан анхны цомгоо өлгийдөн авлаа

2019-09-15

Өдөрт нэг өндөг идэх нь зүрхний өвчнөөс сэргийлдэг

2018-05-31

Дэлхийн улс орнуудын оньсого ямар байдаг вэ?

2018-05-30

Дэлгэцийн цэнхэр туяа нойргүйдэл, хорт хавдар үүсгэдэг

2018-05-30

5 сарын 27 цаг агаар: Улаанбаатарт өдөртөө 15 хэм дулаан

2018-05-27

"Салхи хагалагч" /өгүүллэг/

2019-09-15

"Нинаг буцаасан нь" /өгүүллэг/

2019-09-01

Зохиолчдын хачиргүй яриа

2019-08-22

Чамайг хайрлах тэр...

2019-08-20

Берлин хотыг хоёр хуваасан нь... (Фото түүх)

2019-09-16

Монгол элдэв зураг №60 (95 фото)

2019-09-14

Элдэв зураг (70 фото) №625

2019-09-13

Ердийн зүйлсийг ер бусын өнцгөөс харвал...

2019-09-12

Голомт банк “Global investor” арга хэмжээг зохион байгууллаа

2019-09-18

Монгол Улсад суугаа элчин сайдууд, төлөөлөгчид хөлбөмбөгийн аваргуудаа 10 дахь жилдээ тодрууллаа

2019-09-18

"Итгэл найдвар, боломж - Улаанбаатар 2019" амжилттай зохион байгуулагдлаа

2019-09-18

Цэнхэр дэлгэцийн хамгийн алдартай машинууд

2019-09-17

Н.Өнөрцэцэг: Ц.Гарамжав гишүүнтэй холбоотой хөдлөшгүй баримтууд байна

2019-09-18

"Ам нээвэл" нэвтрүүлгээр Х.Тэмүүжин УИХ-ын болон ерөнхийлөгчийн зөрчилдөөнийг ингэж шүүмжлэв

2019-09-18

"Гацуурт"-ын Л.Чинбат Дархан аварга Б.Бат-Эрдэнэд МҮБХ-ны албан ёсны тамга тэмдгийг хүлээлгэж өгч, хоёр холбоо гэх хагарал дууслаа

2019-09-18
1:38:28

"Улаанбал" нэвтрүүлэгт Э.Бат-Үүл оролцов

2019-09-18

Э.СУМЪЯА: Би хүмүүсийн харааж зүхэж байгаа харцнаас айж байна

2019-09-18

Ц.Амарсанаагийн дараагийн учраа нь Антонио Карусо

2019-09-18

Манай 3 боксчин дараагийн учраагаа ялбал медалийн төлөө өрсөлдөнө

2019-09-17

Тархины бяд, торгон мэдрэмж шалгадаг спорт

2019-09-16

Дэлхийн хамгийн том 10 банкийг шалгаруулжээ

2019-09-18

Саудын Араб Ираныг газрын тосны байгууламж руу нь халдсан болохыг баримттайгаар нотолно гэв

2019-09-18

Билл Гэйтс энэ онд 35 тэрбум ам.долларын хандив өгсөн ч хувийн хөрөнгө нь буурсангүй

2019-09-18

Д.Трамп худалдааны дайныг ирэх жилийн АНУ-ын Ерөнхийлөгчийн сонгуулиас өмнө шийдвэрлэх ёстойг Хятадад санууллаа

2019-09-18

Хүнд насаа хэлдэггүйн учир...

2019-09-17

Гадныхан орон гэргүйчүүдтэй хэрхэн "тэмцдэг" вэ?

2019-09-16

Дэлхийн бүх хүнийг тэрбумтан болгох солир

2019-09-16

Бодит амьдрал дээр хамгийн их хэрэг болдог тулааны урлагууд

2019-09-16

“Монгол Улсын Олборлох салбарын сургалтын цахим портал”-ыг аравдугаар сараас ашиглалтад оруулна

2019-09-17

УИХ-ын дарга Г.Занданшатар Монголын Оюун Ухааны Академийн сурагчидтай уулзалт хийлээ

2019-09-17

“Говийн чоно-2019” олон улсын дадлага сургуульд 21 орны 500 гаруй төлөөлөгч оролцож байна

2019-09-16

Мансарданд үйл ажиллагаа явуулж байгаа “Билгүүн номч” сургуулийг шалгаж байна

2019-09-11

Засгийн газрын даалгавраар 110 га талбайд нөхөн сэргээлт хийжээ

2019-09-18

Аварга тосонгоос аврал эрэх хэрэггүй

2019-09-12

Улаанбаатар хотын ойг хамгаалах төсөл эхэллээ

2019-09-12

Цэнгэл, Цагаан-Үүр сумаас бусад газарт самар бэлтгэж, ашиглахыг хориглоно

2019-09-09

10 жилийн дараа Монголдоо амьдраад төрсөн бодол минь

2019-09-18

Хэл...

2019-09-18

Зээлээ төл!

2019-09-17

Тэнгэрлэг заяат тэнэг новшнууд

2019-09-17

Podcast News - Танин мэдэхүй (2019.09.18)

2019-09-18

Podcast news - Цаг үе (2019.09.18)

2019-09-18

Podcast News - Танин мэдэхүй (2019.09.17)

2019-09-17

Podcast news - Цаг үе (2019.09.17)

2019-09-17

Улаан-Үдэд баривчилгаа үргэлжилж байна

2019-09-18

УИХ-ын 47 гишүүн ээлжит бус сонгууль явуулахын төлөө гарын үсэг зуржээ

2019-09-18

Ж.Сүхбаатар МАХН-аас гарч, Г.Занданшатарын ахлах зөвлөх болжээ

2019-09-18

Гурван ерөнхийлөгч юу шийдсэн бэ?

2019-09-18

"Windows 10"-ийн шинэчлэлт хийсэн комьпютерүүд интернетэд холбогдох боломжгүй болжээ

2019-09-18

"Google" компани шинэ ухаалаг утсаа ирэх сарын 15-нд танилцуулна

2019-09-18

Монгол төрийн мэдээлэл хакерчдын гарт байна

2019-09-12

"Apple" компани шинэ бүтээгдэхүүнээ танилцууллаа

2019-09-11

Хэрхэн эрүүл давс сонгох вэ?

2019-09-18

Дотно харилцааны талаарх худал зүйлс

2019-09-17

Хүүхэд төрүүлэх хамгийн тохиромжтой насыг 34 гэж тогтоожээ

2019-09-17

Уншсан бүхнээ тогтоох 8 шилдэг арга

2019-09-14

Монголбанк мөнгөний бодлогын хүүгээ хэвээр үлдээлээ

2019-09-18

С.Даваасүрэн: Үнэт цаасны зах зээл дээр 28 жил үзэгдээгүй тэсрэлт бий болсон

2019-09-18

О.Эрдэмбилэг: Мөнгөний бодлогын хүүг 11 хувьд хадгална

2019-09-17

Ипотекийн хөтөлбөрт энэ онд нийт 430 тэрбум төгрөг олгоно

2019-09-17

Хууль зүйн салбарын ХӨГЖЛИЙН дараагийн ШАТ

2019-09-17

АТГ АН-ын дарга С.Эрдэнэд хэрэг үүсгэн шалгах шаардлаггүй гэж үзжээ

2019-09-17

"Эрэл"-ийн Б.Эрдэнэбатыг яллагдагчаар татжээ

2019-09-17

Б.Эрдэнэбатыг яллагдагчаар татжээ

2019-09-16

"Эрдэнэт" үйлдвэрт тогтоосон онцгой дэглэмийн хугацааг сунгахыг дэмжлээ

2019-09-13

Сэлэнгэ аймагт хууль зөрчсөн уурхайнуудын үйл ажиллагааг зогсоолоо

2019-09-11

Стратегийн ордыг ашиглахдаа үр ашгийн дийлэнхийг ард түмэнд ногдуулна

2019-09-11

Хууль зөрчсөн уул уурхайн 63 ААН, 87 иргэний үйл ажиллагааг таслан зогсоов

2019-09-11

Хотын дарга аа, нийтийн тээврийн тоогоо нэмээч!

2019-09-18

Сайжруулсан түлш утааг 50 хувиар бууруулна гэдэгт иргэд итгэхгүй байна

2019-09-18

Хүүхдээ золионд гаргах хариуцлагагүй "томчууд"

2019-09-17

Спиннингээр хичээллээд 45 хоногийн хугацаанд 20 кг жинг хаях боломжтой

2019-09-17

Х.Баттулга: ДЭМБ-ын зорилтыг хэрэгжүүлэхэд өрхийн эмнэлгүүд чухал үүрэг гүйцэтгэж байна

2019-09-18

Эрүүл мэндийн салбарт хийгдсэн дэвшилтэт технологи, томоохон хөрөнгө оруулалтыг танилцууллаа

2019-09-18

“Салхинцэцэг” өвчний халдвараас сэргийлэх зөвлөмж

2019-09-17

Эх, нярайн тусламж үйлчилгээнд шинэ техник, технологи нэвтрүүлэв

2019-09-17

Дэлхийн түүхийг бичилцэж явсан хүмүүсийн үр сад хэрхэн амьдарч байна вэ?

2019-09-13

Дуучин А.Мөнгөншагай автын ослоор амиа алджээ

2019-09-08

Үзэсгэлэнт бүсгүйчүүдийн хүүхдүүд

2019-09-08

Жастин Бибер алдар нэр амьдралыг нь хэрхэн сүйтгэсэн болохыг харуусан дурсав

2019-09-05

Санал асуулга Бүгдийг үзэх

Владимир Путин (ОХУ)
66.94%
Ши Жиньпин (БНХАУ)
15.79%
Дональд Трамп (АНУ)
4.86%
Шинзо Абэ (Япон)
3.51%
Ангела Меркель (ХБНГУ)
2.83%
Ким Жон Ун (БНАСАУ)
2.63%
Беньямин Нетаньяху (Израиль)
0.94%
Режеп Тайип Эрдоган (Турк)
0.94%
Нарендра Моди (Энэтхэг)
0.74%
Эммануэль Макрон (Франц)
0.34%
Хаан Салман (Саудын Араб)
0.27%
Тереза Мэй (Их Британи)
0.2%

Хамгийн чанартай боловсрол олгодог их дээд сургууль аль нь вэ?

1,442

Одоогийн улстөрчдөөс хэн нь биднийг зөв зам руу удирдах вэ?

6,230

Утааг багасгахын тулд хамгийн түрүүнд юу хийх ёстой вэ?

1,365

Амьдрахад хамгийн таатай хотхон аль нь вэ?

2,298