Нангиад хатан /өгүүллэг/

Нангиад хатан /өгүүллэг/

Нангиадын хаан дэлбэртлээ уурлаж:

- Өөрсдийгөө ихэд бодож биеэ тоон, сэхлүүн зан гаргахаас илүүг мэдэхгүй  будааны уутнууд минь. Үе үеийн хаадын өдрийн бодол, шөнийн зүүдэнд өчнөөн зуун жил нэрий нь санахад л зүрхээр нь хатгуулж ирсэн умардын зэрлэг Хүннүг яая гэж бодож байна. Одоо цагаан хэрмийн цаана юу юугүй галт сумаа бороо шиг асгах гээд ирчихээд байна. Гэтэл бие биетэйгээ эрх мэдэл булаацалдахаас өөр юманд ухаанаа зарж мэддэггүй сайд, түшмэдтэй би өөрийгөө хаан гэж бодохоос ч ичиж байна. Та нарын хоорондоо цэцэрхээд байдаг эрдэм чадал чинь хаана байна. та нарт Хулгана барихын төдий муурын мэх ч олох арга алга. Ерөнхий сайд та маргааш өглөөний нарнаар наад чулуунаас ч хөлдүү бөнгөрөө цаазын илдэн дор яаж тавихаа шийдээрэй хэмээгээд суудлаасаа огцом босч их танхимыг орхин одоход ерөнхий сайд араас нь өргөн ханцуй, урт хормойдоо орооцолдон гүйж хүрээд,

- Эзэн дээдэс минь өршөөж хайрлаач, өчүүхэн миний үгийг ганцхан удаа сонсоотхооч. Умардын зэрлэгүүдийн төр улсыг өмхөрсөн мод, нуранган балгас болгох ухаан сийлэх гуравхан хоногийн хугацаа өгөөч хэмээн урт хонгилоор толгой дээгүүр гүйх шахам хурдлан алхах хааны хажууд шургачиж унах шахам даган гүйв. Хаан:

-  Хүннүгийн галт сумнууд чиний тэр мэргэн аргыг чинь дайзандаа хүлээж байх уу. Одоо болсон. Хэдэн жил хүлээх юм гэхэд сайд,

- Үгүй, хаантан хүлээгээч дээ, хүлээгээч дээ. Тэгвэл би одоо хэлье гэлээ. Хаан амсхийн зосгоход сайд чихэнд нь хэдэн үг шамдан шивнэв. Хаан анхааралтайгаар сайдаа хараад, ёжтой нь аргагүй инээвхийлэн:

- За яахав, өнөөдрийн дотор... гээд түргэн алхаж одлоо.


Нангиад хатан мөнгөн хүрээтэй толинд үрчлээ сууж, оо энгэсэгэнд түлэгдэн өнгө нь зэвхийрч хөхөрсөн нүүрээ харж, хурууныхаа өндгөөр хацрынхаа арьсыг дарж үзэхэд шаньюйгийн хатнаар өргөмжлөгдөж ирсэн орь залуу нас нь эргэн дурсагдлаа. Хааны тансаг ордонд эрх дураараа өссөн хаан угсааны гүнж хуурай халуун салхи, өвлийн тачигнасан хүйтэн тас няс буусан хатуу хахир умард хүннүгийн нутагт эсгий туурган дотор цасан шуурганаас хоргодож, малын шивтэр баасны үнэрт бөөлжис нь цутгаж, чоно шиг мах зулгааж амьдралаа дуусгана гэж даанч бодоогүй сэн. Мэргэн зурхайчийн үзэлд бууснаар энэ охиныг “эрлэг” шиг зэрлэгүүдийн шаньюйд богтолж гэмээ нь хожмын өдөр хойчийн нэгэн сайн өдөр умардын хүннүгийн төр тос шиг дотроосоо өтөж, голомт нь салхинд хийсэж, нангиадын төр нь төвширч, түмэн олон нь амгалан аж төрөх ерөөлт цаг ирнэ хэмээжээ.

Лянхуа хөлт нангиад хатны “илбэн”-д автсан шаньюй ханаж цадахыг мэдэхгүй тачаадан дэмийрч, төрийн албаа ч сайд шадрууддаа даатган онхи мартжээ. Хорин хоёр жилийг нэг л мэдэхэд ардаа орхиж, нангиад хатан хоёр хүү, хоёр охиныг шаньюйд бэлэглэв. Нутаг ус, эцэг эх, элгэн саднаа санахын зовлонд бэтгэрсэн хатан эрх гүнж байх үедээ ордоны бичээч уурган цагаан залууд сэтгэл алдан сэм учирдаг тэсгэлгүй нэгэн байсан юм.

Нэгэнт залуухан хүннү хатны исгэлэн биений халуун тэвэрт мансуурсан шаньюй, нангиад гүнжийг тоохоо больсоноос хойш бүр ч гашуудан гуних болсон билээ.

Ямархан нэгнийг тэсч ядан хүлээж өргөөндөө холхисон хатан хаалганы цаана гарах хөлийн чимээг, насаараа түүнийг дагаж яваа нангиад шивэгчнийх гэж мэдээд, эгээ л үүд рүүгээ ухасхийсэнгүй. Шивэгчин ойр хавийг хянамгайлан ажаад хаалгыг татаж оруут л хатандаа сөгдөн өнөөх захидлыг өглөө. Хатан шүүрч аван задлахдаа урт хумстай савхан хуруунууд нь яарч оволзсон сэтгэлийг нь гүйцэхгүй тэвдэн салгалж байв.

“Чиний өршөөл нигүүлслийг хүссэн захидлыг хаанд уламжилснаар ийм хариу өглөө. Чи мэргэн сайдын ухааны шидээр зэрлэг хүннүгийн идэр залуу шаньюйгийн анхны хатан болж очсон. Хүннүгийн хожмын шаньюйгийн төр залгах хүүд нангиад цус холилдуулснаар барахгүй шаньюйд төрүүлж өгсөн дөрвөн хүүхдийнхээ томыг умардын зэрлэгүүдийн заншлаар хээрээр гэр хийж, хэцээр дэр хийж, морь унаж, нум сум харвахыг жаргалд тооцдог болгож, бага хүүгээ нангиад өвөг дээдсийнхээ эрдэм оюунаар хүмүүжүүлж, хаан эзний зарлигийг биелүүлж, нангиадын төрд хязгааргүй ач буян үйлдсэнийг магтаад баршгүй. Нэгэнт үүргээ биелүүлсэн эрхэм гүнж таныг “хичнээн дургүй хүннүгийн шаньюйд хүчээр очсон ч мах цусаа таслан төрүүлж, цагаан сүүгээ хөхүүлж өсгөсөн алаг үрсийнхээ төр булаалдан цусаа ханалцахыг үзэх аймшигт нүгэлээс зайлуулж, төрсөн нутагтаа өтөл насаа үдэж ясаа тавихыг хүссэн” гуйлтыг нигүүлсэнгүй хаан ийн болгоолоо. “Хаан хүний үр удамд хувийн амьдрал гэж байхгүй. Тэр тусмаа бүсгүй хүнд бүр ч байхгүй. Чамайг хүннүгийн төрийн хатанд өргөмжилсөн буй. Өнөөдөндөө хүннүчүүд хүчирхэг хэвээр, бидний атганд ороогүй байна. Иймд чиний хүсэлтийг биелүүлж гэмээ нь төрт ёсоо уландаа гишгэсэн хэрэг болно. Гагцхүү сүнсийг тань нутаг нугын чинь уул ус, ахан дүүс тань дуртайяа хүлээн авна.” хэмээн уншаад хамаг бие нь салганан чичирч, үхэтхийн уналаа. Шивэгчин “Хатантаан, хатантан, туслаарай, хатантан ухаан алдчихлаа” хэмээн хашгирав. Гаднаас харуулууд сандран орж ирэхэд шивэгчин гэнэт сэхээ орж, хатны гараас газарт унасан захидлыг шалавхан авч энгэртээ нуулаа.

Шөнө дунд хатан ухаан орж, юу болсноо эргэн бодлоо. Нулимсандаа хахаж цацан, дэрээ нэвтэртэл уйлж тайвширсаныхаа дараа “Тиймээ би чинь гүнж, төрийн золиос болох ёстой гүнж. Би үүргээ биелүүлжээ. Одоо нангиадаас хүүхдүүдийн минь хооронд яс хаяж эхэлнэ” хэмээн өмөлзсөнөө, уртаар шүүрс алдаж “эмэгтэй хүн яахын тулд хайрлаж, дурлаж, үр хүүхэд төрүүлдэг юм бэ” хэмээн эмгэнэлтэйгээр инээмсэглэн бодлоо.

Чингээд шаньюйд ч, эзэн төрдөө ч хорхойны үнэгүй, алаг махны тасархай үр хүүхдээ ч хайрлаж эх хүний жаргал эдлэх эрхгүй нангиад хатан хэрэгтэй үед шаньюйгийн чамархайд хатгуулахаар хорин хоёр жилийн өмнө тусгайлан бэлтгэж өгсөн, ирсэн цагаасаа хойш толгойноосоо ганц ч өдөр салгаагүй, алтан иш цэцгийн дүрст гоёмсог цэцгэн иштэй хор шингээсэн үсний хатгуур зүүгээ чичирсэн гараараа сугаллаа.

Өглөө нь хатанд ямарч хорлолын ул мөргүй цэвэрхэнээр амь тавьсныг үзсэн хүмүүсээс “ээжээ, ээж минь ээ” хэмээн тэврэлдэн гашуудах хоёр хүү нь ч, нангиад шивэгчнээс бусад хэн нь ч хатны хэрхэн яагаад тэнгэрт хальсаныг хэзээ ч мэдэхгүй билээ.  

 

Д.Нацагдоржийн нэрэмжит шагналт зохиолч Ц.Түмэнбаяр     

5
таалагдаж байна

1
таалагдахгүй байна

Холбоотой мэдээлэл Бүгдийг үзэх

Сэтгэгдэл (-)

АНХААРУУЛГА: Уншигчдын бичсэн сэтгэгдэлд манай сайт хариуцлага хүлээхгүй болно. Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдын эрх ашгийг хүндэтгэн үзнэ үү!
0/1000
  • Зочин ×
    Хариулах ({[{ cmmnt.children.length }]})
    0/1000
    • Зочин {[{ childComment.ip_address }]} ×
      {[{ childComment.text }]}
      {[{ childComment.dislike_count }]}
    • Бусад сэтгэгдэл ()
  • Бусад сэтгэгдэл ()

Дуртай төрөл

‘’Эко констракшн’’ ХХК-ийн хамт олон Өнөр бүл хүүхдийн асрамжийн төвд 10 сая төгрөг хандивлалаа

2019-06-17

“King Tower”: Европоор аялах эрхийн бичиг бэлэглэж байна!

2019-06-17

Ариг Банк нь "Чингис Хаан" Олон Улсын Нисэх Буудлын 2 давхарт шинэ харилцагчийн өргөөгөө нээлээ

2019-06-14

ХХБанк хүүхдэд ээлтэй мөрөөдлийн буланг бий болгоход хувь нэмрээ оруулж байна

2019-06-14

Эхнэртээ базуулж буй он жилүүд

2019-06-17

Австралид байгаа монголчуудын үнэн төрх

2019-06-17

Эмэгтэй хүн мөнгөгүй залуугаас биш арчаагүй залуугаас холддог!

2019-06-17

Танруу дайрч байгаа дайснаас, таныг тэвэрдэг хуурамч найз аюултай гэдэг!

2019-06-14

Сайжруулсан хатуу түлшний стандарт шинэчлэгдлээ

2019-06-13

“Лаг боловсруулж, шахмал түлш гарган авах боломж бүрдүүлнэ”

2019-06-12

Газрын тос боловсруулах үйлдвэрийн дэд бүтцийн ажлын явц сайн байна

2019-06-12

Нүүрс тээвэрлэлтийн замын нөхцөл байдлыг шалгасан байна

2019-06-12

Өдөрт нэг өндөг идэх нь зүрхний өвчнөөс сэргийлдэг

2018-05-31

Дэлхийн улс орнуудын оньсого ямар байдаг вэ?

2018-05-30

Дэлгэцийн цэнхэр туяа нойргүйдэл, хорт хавдар үүсгэдэг

2018-05-30

5 сарын 27 цаг агаар: Улаанбаатарт өдөртөө 15 хэм дулаан

2018-05-27

Илүү гэр /өгүүллэг/

2019-06-16

Галын бурхан /Өгүүллэг/

2019-06-09

"Сумын төв дээр" /өгүүллэг/

2019-05-26

Нангиад хатан /өгүүллэг/

2019-05-19

Амжилтанд хүрэхэд биеийн гажиг нь саад болоогүй 5 жүжигчин

2019-06-16

Сансар огторгуйн хамгийн үзэсгэлэнтэй 10 биет

2019-06-16

Далайн усанд үүсдэг гайхалтай үзэгдлүүд

2019-06-16

46 жил хүүхэд тээсэн эмэгтэй

2019-06-15

Барилгын ажлыг "халтуурдаж" хийсний хөгжилтэй үр дүнгүүд

2019-06-16

Залуусын соёлд хувьсгал хийсэн "Вүүдсток-1969" наадмын гайхалтай дүр зургууд

2019-06-16

Хараал идсэн бүтэлгүй өдөр...

2019-06-15

Элдэв зураг (70 фото) №612

2019-06-14

Д.Трамп Ким Жoн Унаас захидал хүлээн авжээ

2019-06-12

Германы элсэн шилтгээн Гиннесийн дээд амжилт тогтоолоо

2019-06-08

В.Путин: Зеленскийг ямар хүн гэдгийг би мэдэхгүй, сайн л жүжигчин юм шиг билээ

2019-06-08

"Хуавей"-н шинэ утсанд фэйсбүүк, инстаграм суулгахгүй гэж Америкийн талаас мэдэгдлээ

2019-06-08

Элсэлтийн ерөнхий шалгалт эхэллээ

2019-06-17

ЭЕШ маргааш 09.00 цагаас эхэлнэ

2019-06-16

Сургагч багш нар гэрчилгээгээ гардан авлаа

2019-06-14

Үндэсний тагнуулын академийн “Аюулгүй байдал” мэргэжлээр элсэлт авах бүртгэл энэ сарын 24-нд дуусна

2019-06-13

Хамгийн их борлуулалттай 10 орос машиныг тодруулжээ

2019-06-14

Зовлонгүйгээр жолоо барихад тань туслах зааврууд

2019-06-10

ОХУ-ын ерөнхийлөгч Путины унадаг тансаг зэрэглэлийн "Аурус" хүлгийг танилцуулж байна

2019-05-23

Дубайн баяны "мангас" машин

2019-05-17

Мэс заслын О.Ганбат

2019-06-17

Амны хөндийн эрүүл мэндийн боловсролыг дээшлүүлэх уралдаан зарлалаа

2019-06-16

Халдварт өвчнийг илрүүлэх оношилгоо, шинжилгээний орчин үеийн аргыг нэвтрүүлнэ

2019-06-15

1000 донор чууллаа

2019-06-14

Таны амьдралыг хөнгөвчлөх аргууд

2019-06-15

Тахианы махан чипс хийх хялбархан жор

2019-06-14

Дотор муухайрч, бөөлжис цутгахыг зогсоох аргууд

2019-06-14

Ээжийн аз жаргалын шившлэг буюу эх хүн үгээрээ үр хүүхдээ эмчилдэг арга

2019-06-14

Амжилтанд хүрэхээсээ өмнө санаанд оромгүй ажил хийдэг байсан одод

2019-06-10

XX зууны хамгийн сайхан эр Ален Делоны амьдралын түүх

2019-06-06

Хөгжмийн ертөнцийн хамгийн баян эмэгтэйгээр Рианна тодров

2019-06-05

Эдгээр одод хосууд байсан гэдгийг мэдэх үү?

2019-05-29

Хүүхдийн "Сэвлэг үргээх ёслол"-д хүн бүрийг урьдаггүй

2019-06-14

Хүүхдээ аз жаргалаар дүүрэн өсгөхийн тулд ээж аавын яаран анхаарах 9 зүйл

2019-06-12

Эр нөхрөө хүндлэхгүй байх нь асар муу үр дагавартай

2019-06-03

Багадаа эцэг эхийн хайраар дутагдаж өссөн хүний 10 шинж

2019-05-26

Да Винчигийн сэдэж байсан итгэмээргүй дэвшилтэт 10 технологи

2019-06-10

"Apple" компани шинэ бүтээгдэхүүнүүдээ танилцууллаа

2019-06-06

"Apple" компани “iTunes”-ээс татгалзжээ

2019-06-04

Тавдугаар сард технологийн ертөнцөд болсон онцлох үйл явдлууд

2019-05-30

Цаг агаараас үүдэж саатсан нислэгүүд

2019-06-17

Монгол Улс жуулчдын нүдээр: Сайн, муу, муухай

2019-06-17

Сэрэмжлүүлэг: Сэлбэ голоос цогцос олджээ

2019-06-17

НӨАТ: 50 сая төгрөгийн азтан тодорчээ

2019-06-17

Хотын удирдлагууд шар хашлагын хэргээр АТГ-т шалгуулж магадгүй

2019-06-17

Үндсэн хуулийн төслийн нэгдүгээр хэлэлцүүлгийн дэг

2019-06-14

Хар тамхи хадгалсан этгээдэд нэг жилийн хорих ял оноолоо

2019-06-14

“Эрх мэдэлтэнд үйлчилдэг цэцтэй байсан цагт Үндсэн хуулиа өөрчлөөд нэмэргүй”

2019-06-14

Л.Оюун-Эрдэнэ: Дипломатуудтай холбоотой асуудал Ц.Элбэгдоржоос эхлэлтэй

2019-06-17

Замын хашаа хайсыг үндэсний үйлдвэрлэгчид хийх боломжтой байсан

2019-06-14

С.Эрдэнэ: Үндсэн хуулийн цэц улс төрийн захиалгаар ажиллаж байна

2019-06-14

ШӨХТГ: Шатахууны үнээ буулгахгүй байгаа газруудад тусгай эрхийг нь цуцлах хүртэл арга хэмжээ авна

2019-06-14

Moody’s: Монгол Улс гадаад, дотоод сорилтуудтай тулгарч байна

2019-06-14

Аскар Бешимов: Хөрөнгө оруулагчидтай хэрхэн ажиллаж байгааг МОНГОЛООС СУРАЛЦАХ ХЭРЭГТЭЙ

2019-06-14

ББСБ-ын зээлд хязгаар тогтоосноор далд эдийн засгийг хянах боломжтой

2019-06-13

Банк дампууруулж улс төр хийсээр байх уу

2019-06-11

Байгаль орчны эсрэг гэмт хэрэг үйлдэхэд ашигласан 156 сая төгрөгийн үнэлгээтэй техник хэрэгслийг улсын орлого болгоно

2019-06-17

Үер усны гамшгаас урьдчилан сэргийлэх ажлын хэсэг хуралдлаа

2019-06-15

"Их газрын чулуу"-ны ууланд тарвага нутагшууллаа

2019-06-14

М.Оюунчимэг: Туул голыг хамгаалах асуудалд нэгдсэн бодлого хэрэгтэй

2019-06-13

Ээж охин хоёр...

2019-06-17

Миний ээжийн Сантын нутгаар...

2019-06-17

Эцэг, эхдээ элэгсэг ханд. Энэ л буян...

2019-06-15

Ээж минь...

2019-06-14

H.Анхбаярыг элчин сайдаар томилохгүй бол Ц.Нямдорж Засгаас гарна гэжээ

2019-06-17

Ирэх 7 хоногт УИХ-ын чуулганы нэгдсэн хуралдаанаар хэлэлцэх асуудлууд

2019-06-16

Япон улсын гадаад хэргийн сайд Коно Таро манай улсад хүрэлцэн ирлээ

2019-06-16

Н.Багабанди: Хариуцлагагүй байдалд зохицуулж Үндсэн хуулийг өөрчлөхийг зөвшөөрөхгүй

2019-06-16

“Мазаалайнууд” гуравдугаар байраа хадгалсаар

2019-06-15

Өмнөговь аймгийн тогооч нар ОУ-ын тэмцээнээс 16 медаль хүртжээ

2019-06-14

Л.Месси дэлхийн хамгийн өндөр орлоготой тамирчин болов

2019-06-14

Монголын шигшээ багийн өмсгөлийг ФИБА музейд байршууллаа

2019-06-14

Жүжигчин Г. Амгаланбаатар Ю. Цэдэнбал агсны идэр насны дүрийг бүтээнэ

2019-06-14

Б.Бат-Оргил: Зураг бүхэн баримт, бас урлаг

2019-06-14

Олон улсын ардын урлагийн их наадам Сүхбаатарын талбайд болж байна

2019-06-14

Д.Ариунболд: “Хөмөргөн гурвалжин”-г ЮНЕСКО-гийн тайзнаа тоглохоор бэлтгэж байна

2019-06-14

Санал асуулга Бүгдийг үзэх

Владимир Путин (ОХУ)
67.04%
Ши Жиньпин (БНХАУ)
16.17%
Дональд Трамп (АНУ)
4.26%
Шинзо Абэ (Япон)
3.51%
Ким Жон Ун (БНАСАУ)
2.88%
Ангела Меркель (ХБНГУ)
2.76%
Беньямин Нетаньяху (Израиль)
1.25%
Режеп Тайип Эрдоган (Турк)
1.0%
Нарендра Моди (Энэтхэг)
0.5%
Хаан Салман (Саудын Араб)
0.38%
Тереза Мэй (Их Британи)
0.13%
Эммануэль Макрон (Франц)
0.13%

Хамгийн чанартай боловсрол олгодог их дээд сургууль аль нь вэ?

1,354

Одоогийн улстөрчдөөс хэн нь биднийг зөв зам руу удирдах вэ?

5,992

Утааг багасгахын тулд хамгийн түрүүнд юу хийх ёстой вэ?

1,308

Амьдрахад хамгийн таатай хотхон аль нь вэ?

2,255