Спорт загасчид тулын 10 хувийг хөнөөдөг

Спорт загасчид тулын 10 хувийг хөнөөдөг

Туул гол тулгүй болжээ. Хүн ам төвлөрсөн, барилга байгууламж олширсон, арьс ширний үйлдвэрүүдийн хаягдал, цэвэрлэх байгууламжийн бохир ихээр орж ирдэг зэрэг нь лусын амьтдад сөргөөр нөлөөлж, устахад хүрээд буйн тод жишээ болов. Үүнээс гадна хулгайгаар агнах явдал ч нөлөөлж буй.

Дэлгүүрийн лангуун дээр тул зарж байгаа явдал (Орхон аймгийн “Энх” худалдааны төвд тул загас зарж байсныг “Өнөөдөр” сонин мэдээлсэн) үүнийг гэрчилнэ. Ямар сайндаа л байгаль хамгаалах “Монголын тул” сангийн гүйцэтгэх захирал Ш.Пүрэвдорж “Бид Эг, Үүрийн сав газар дахь тулын тоог гаргасан. Гэхдээ олон нийтэд зарлачихвал хулгайн анчид хүрээд ирнэ” гэж шогширч суух вэ. Туулын бохирдол усны олон амьтанд сөргөөр нөлөөлсний дотор цэнгэг усны хаан гэгддэг тул загасыг бүрэн устгаж, мөхлийн ирмэгт хүргэжээ. Одоо зөвхөн голын эх орчим цөөн хэд байж магадгүй гэсэн таамаг бий бөгөөд үнэндээ бол яг байгаа, эсэхийг барин тавин нотолсон зүйлгүй. Харин голын эхээс бусад хэсэгт бол бүрэн устсан нь баталгаатай аж.

Ус цэнгэг байгааг илэрхийлэх гол индикатор болох тул Туулыг ийн “хэмжжээ”. Дэлхийн байгаль хамгаалах холбооны “Улаан данс”-нд устаж болзошгүй, Монгол Улсын “Улаан ном”-нд ховор зүйл гэж бүртгэгдсэн тул загас Сэлэнгэ мөрний томоохон цутгал голууд, Дархадын хотгорын зарим нуур, Шишгэд, Хөг, Дэлгэрмөрөн, Эг, Хэнтийн нуруунаас эхтэй Онон, Хэрлэн, Дорнодын Халх гол, Буйр нууранд тархсан гэж “Улаан ном”-нд тэмдэглэжээ. Эдгээрээс аль нь Туулын дараа цэнгэг усны хаангүй болох бол?

Томоохон судалгаануудаас үзэхэд Монгол орон дахь тулын тоо толгой 1985 оноос хойш өдий хүртэл 50 орчим хувиар цөөрчихөөд байгаа аж. Хамгаалахгүй, байдал энэ хэвээр үргэлжилбэл ирэх 20 жилд одоо үлдсэн хэсгийнх нь тоо толгой дахиад 60 орчим хувиар хорогдох магадлалтай гэж эрдэмтэд дүгнэжээ. Иймэрхүү тойм тоо байдаг боловч үнэндээ бол манай оронд өдгөө хэчнээн тул байгааг тоолсон нарийн тооцоо огт үгүй. ШУА-ийн Газар зүй, геоэкологийн хүрээлэнгийн доктор, загас судлаач Б.Мэндсайханы хэлснээр манай орны хэмжээнд хэчнээн тул байгааг судалж байгаагүй. Том хэмжээний судалгаа хийхэд багагүй хугацаа, хөрөнгө хэрэгтэй гэнэ.

Монгол оронд хийсэн тулын судалгааны түүх угаасаа ч намтар багатай юм байна. Номтой зүйрлэвэл гуравхан хуудастай товхимолтой дүйх нь. Голдуу гадаадын байгууллага, тодорхой төсөл, хөтөлбөрийн дэмжлэгээр манай эрдэмтэд бусад орныхонтой хамтран судалж байжээ. Эхнийх нь Эг, Үүрийн голын сав газрын дагуу Америкийн эрдэмтэд, байгаль хамгаалах “Монголын тул” сангийнхантай хамтарсан судалгаа. Хоёр дахийг нь Германы судлаачид Ерөө голын сав газарт хийжээ.

Харин гурав дахь нь энэ чиглэлээр хийсэн хамгийн сүүлчийн судалгаа гэдгээрээ ялгарч байна. Дэлхийн байгаль хамгаалах сангийн Монгол дахь хөтөлбөрийн газрынхан энэ чиглэлээр ажилладаг эрдэмтэдтэй хамтран Онон, Балж голын сав газар дахь тулнуудыг эрэн сурвалжилжээ. Ингээд л дээр дурдсан гурван газраас бусад нь судлагдаагүй үлдсэн байна. Бидний сайн мэдэх Сэлэнгэ мөрөн болон түүний цутгал томоохон голууд, Халх, Нөмрөгийн сав газар дахь тулнууд тооллого хүлээн, хамгаалалт нэхээд “сууж” байгаа гэсэн үг.

Онон, Балжийн сав газарт хийсэн судалгааны талаар Дэлхийн байгаль хамгаалах сангийн Монгол дахь хөтөлбөрийн газрын усны асуудал хариуцсан мэргэжилтэн С.Пүрэвдорж “Бид Онон, Балж голын сав газарт 2013 оноос хойш өдий хүртэл судалгаа хийлээ. Дэлхийн, бүс нутгийн болон үндэсний хэмжээнд ховордсон уг загас Онон, Балж голын сав газарт хэрхэн нүүдэл хийж байгааг, эзэмшил нутаг нь хаана байгааг судалсан юм. Үр дүнд нь нэг тул загас хавар үржлийнхээ үед 17 км нүүдэллэж байхад зун есөн км, өвөл бол хөдөлгөөн нь бүр хумигдаж 1-2 км шилждэгийг тогтоолоо. Зарим нь 44-120 км “аялдгийг” ч харлаа. Нас залуу тул загаснууд илүү хол явж, зөвхөн тухайн голдоо амьдрах биш, цутгал голууд руу нүүдэг нь ажиглагдсан. Үүнээс гадна Онон, Балж голын сав газарт тул хэр их байгааг баримжаалж, багцаа тоо гаргаад байна” гэв.

Онон гол одоогоор томоохон үйлдвэрлэлийн нөлөөнд өртөөгүй, хүн амын төвлөрөл ч бага учир байгалийнхаа үндсэн өнгө төрхийг харьцангуй хадгалж буй. Гэхдээ ямар нэг арга хэмжээ авахгүй бол цаашид хулгайн агнуур, түймэр, уур амьсгалын өөрчлөлт зэрэг олон хүчин зүйл нөлөөлдөг учраас уг загас ховордож болзошгүй гэнэ. Ойгоор бүрхэгдсэн бүс болохоор магадгүй нэг түймэр гарахад л голын эх орчмын ой шатаж, модны нөлөөгөөр амьдарч, тэжээгдэж байсан гүний усны нөөц шавхагдах магадлалтай гэж муу ёрлож, түүнийхээ дагуу хамгаалалт “босгоход” гэмгүй юм билээ. Гол дагуу Хэнтий аймгийн зургаа, Дорнод аймгийн нэг сум оршдог. Эдгээр сумын хүн ам, мал сүрэг нь тус голоос ундаалдаг нь яваандаа цэнгэг ус төдийгүй хаан нь ховордох шалтгаан болж болзошгүй. Үүнээс гадна сүүлийн үед голын эхэд уул уурхайн үйл ажиллагаа явуулахаар хэд хэдэн аж ахуйн нэгж ирсэн нь Туул гол дахь тулын хувь заяа энд давтагдах цаг хол биш гэдгийг илтгэнэ.

Тэгээд ч Онон голд 30 орчим зүйлийн загас бүртгэгдсэний зургаан хувь нь устаж болзошгүй, гурав нь эмзэг, мөн гурван хувь нь зайлшгүй судлах шаардлагатай, 50 гаруй нь мэдээлэл дутмаг гэж олон улсад үнэлэгдсэн байна. Байгалийнхаа өнгө төрхийг хадгалж буй уг голын сав газарт зөвхөн тул биш, томоохон судалгаа зайлшгүй хийж, нөөцийг нь тогтоох шалтгаан энэ.

Тэгвэл Эг, Үүрийн сав газарт хийсэн судалгаагаар ямар үр дүн гарсныг тодруулахад байгаль хамгаалах “Монголын тул” сангийн гүйцэтгэх захирал Ш.Пүрэвдорж “Бид 2003 оноос Эг, Үүрийн сав газар дахь тул болон бусад загасыг судалж, хамгаалж байна. АНУ, дотоодын эрдэмтэдтэй хамтран уг ажлыг гүйцэтгэж байгаа. Би “Хөвсгөл трейд” компанийн захирлаар ажилладаг. Компанийн аялал жуулчлалын орлого болон гадаадын төсөл, хөтөлбөрүүдийн тусламжаар судлах, хамгаалах ажлаа санхүүжүүлж байна. Бид загас бариад дохиолол зүүдэг. Дохиолол нь долоон жил ажилладаг. Энэ хугацаанд бид зайлшгүй ажиглах, судалгаа хийх шаардлагатай учраас анх тулд “станц” зүүсэн өдрөөс хойш өдий хүртэл ажиглаж ирлээ. Саяхан зүүсэн дохиолол ч бий. Ер нь их нүсэр ажил болж байгаа. Манай судалгааны дүнд Эг, Үүрийн сав газар дахь тулын тоог гаргасан. Гэхдээ зарлачихвал хулгайн загасчид шавчихна. Эг, Үүрийн сав газар дахь тулын тоо толгой өдгөө зохистой хэмжээнд буюу хамгаалсны үр дүнд байх ёстой тоондоо хүрсэн гэж ойлгож болно. 100 хүртэл буюу их урт насалдаг энэ амьтныг уул уурхай, усны бохирдол, хүний үйл ажиллагаанаас хамгаалах хэрэгтэй байна. Тиймээс бид нутгийн иргэдтэй хамтраад хамгаалах арга хэмжээ авч буй” гэж хэлсэн юм.

Спорт загасчлал Монголд нэлээд хөгжиж байгаа нь тул хорогдоход нөлөөлж болзошгүй гэнэ. Тухайлбал, Эг, Үүрт хийсэн судалгаагаар спорт загасчлалаар бариад тавьсан тул загаснуудын 10 орчим хувь нь үхдэг болохыг тогтоосон аж. Дэгээгээр барьж байгаа учраас гэмтдэг, мөн яг хүн шиг, баригдаад айж, бухимдан үхдэг аж. Сүүлийн жилүүдэд Хэнтий аймгийн ИТХ-ын тогтоолоор Онон гол дагуу загас агнуурын есөн бүс нутаг тогтоосон. Энэ хүрээнд холбогдох компаниуд жуулчид авчирч загас бариулах болжээ. Нас бие гүйцсэн тул 70-аас дээш см урттай болж өсдөг байна. Зөвхөн дээрх хэмжээнд хүрч өссөн тулыг л спорт загасчлалд ашиглах ёстой юм байна. Онон, Балж гол дахь тулын 19.8 хувь нь л 70 орчим см урттай байхад жуулчдаар загас бариулах үйл ажиллагааг есөн бүсэд явуулж буй нь хэр зөв бэ гэдгийг эргэн харах шаардлагатай хэмээн судлаач С.Пүрэвдорж онцолсон.

Салбарын яамнаас зөвхөн эрдэм шинжилгээ, судалгааны зорилгоор тул барих зөвшөөрөл олгодог. Тухайлбал, Амьтны тухай хуулийн 9.8.6-д тул загасыг жил бүрийн аравдугаар сарын 30-наас дараа оны зургадугаар сарын 15 хүртэлх хугацаанд судалгаа шинжилгээнээс бусад зорилгоор барихыг хориглосон. Хуулийн энэ заалтыг үл ойшоон, хулгайгаар агнах явдал цөөнгүй, бүр газар авсан ч гэж хэлж болохоор байгааг “Монголын тул” сангийн гүйцэтгэх захирал онцлов. Энэ амьтан ойролцоогоор 35-40 см буюу 5-6 нас хүрч байж, дунджаар 8500 орчим түрс шахдаг байна. Нас ахих тусам шахах түрснийх нь тоо олширч, 30.000 хүрэх тохиолдол ч бий гэнэ. Хэдий ийм олон түрс гаргадаг ч дөнгөж 1-2 нь л амьд үлдэх магадлалтай. Үүнээс үзсэн ч энэ загас устахад маш амархан ажээ.

Аль ч амьтныг хамгаалахын тулд тархац, нөөцийг нь тогтоох, үржлийн нутгийг нь хамгаалах шаардлагатайг мэргэжлийн бус хүн ч мэднэ. Гэтэл “Тул ховор амьтан. Сибирийн тул зөвхөн Монголд үлдсэн” гэж сайрхдаг хэрнээ бид өдий хүртэл энэ баялаг төд байна гэсэн ганц тоо гаргаж чадаагүй л байна.

Төрөөс тэр бүр анхаардаггүй, хөрөнгө мөнгөний туслалцаа ч төдийлөн байдаггүй гэнэ. Товчхондоо, бид тулаа хайрлан хамгаалъя гэж цээжээ дэлддэг хэрнээ дорвитой ажил хийгээгүйг эндээс харж болно. Судлаачид “Гадагш урсгалгүй гол, нуурт нутагшуулах, үржүүлэх газар байгуулах, тархац нутгийг мэргэжлийн болон төрийн бус байгууллагад хариуцуулах, хууль бус агнуурыг хууль тогтоомжийн дагуу таслан зогсоож, хяналтыг чангатгах шаардлага нэгэнт бий болжээ” гэж үзэв. Бид тулаа биш, түүнийг хамгаалах бодлогыг л уургалах хэрэгтэй байна.

Эх сурвалж: Өнөөдөр сонин

7
таалагдаж байна

0
таалагдахгүй байна

Холбоотой мэдээлэл Бүгдийг үзэх

Сэтгэгдэл (-)

АНХААРУУЛГА: Уншигчдын бичсэн сэтгэгдэлд манай сайт хариуцлага хүлээхгүй болно. Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдын эрх ашгийг хүндэтгэн үзнэ үү!
0/1000
  • Зочин ×
    Хариулах ({[{ cmmnt.children.length }]})
    0/1000
    • Зочин {[{ childComment.ip_address }]} ×
      {[{ childComment.text }]}
      {[{ childComment.dislike_count }]}
    • Бусад сэтгэгдэл ()
  • Бусад сэтгэгдэл ()

Дуртай төрөл

2019 онд худалдаанд гарсан шилдэг 5 чихэвч

2019-12-01

"Tesla" компани бартаат замын цахилгаан машинаа танилцууллаа

2019-11-22

"Apple" компани ухаалаг утсыг орлох бүтээгдэхүүнийг удахгүй танилцуулна

2019-11-21

“Volkswagen” автомат жолоодлоготой тээврийн хэрэгслийг хөгжүүлэх охин компани байгуулна

2019-10-29

“Петро Матад” компанийг Сүхбаатар аймгаас гаргажээ

2019-12-10

“Асгатын мөнгө”-ний далд уурхайг нээх ажиллагаанд аврагчид оролцож байна

2019-12-09

“Газпром” компани Алтайн маршрутаас түр татгалзсан нь

2019-12-06

Хийн хоолой Монголын талд шийдэгдэх үү?

2019-12-03

Сургууль завсардсан хүүхдүүдийг дархлаажуулалтад хамруулна

2019-12-14

Өнгөрсөн сард ХДХВ/ДОХ-ын гурван тохиолдол илэрчээ

2019-12-14

Осельтамивир эмийг хүүхдийн эмнэлэг, амаржих газруудад хүлээлгэн өглөө

2019-12-13

"Хүүхдийн кабинет"-ийн уртасгасан цагийн хуваарь

2019-12-12

БӨРТЭ ЧОНО-2019 оны шилдгийн шилдэг тамирчнаар М.Анхцэцэг, Э.Цэндбаатар нар шалгарчээ

2019-12-14

Улсын аварга шалгаруулах тэмцээнд амжилттай оролцсон баг тамирчдад баяр хүргэлээ

2019-12-12

Монгол хүүхдүүд дэлхийд чансаагаа дахин ахиулав

2019-12-10

Ой тогтоолтын тамирчид дэлхийн холбооны дэд аварга боллоо

2019-12-09

Алдартнуудын жинхэнэ нэрийг мэдэж авцгаая

2019-12-07

Хөгжимчин Б.Чинбат, түүний эхнэр А.Сарнай нарын мэс засал амжилттай болжээ

2019-12-01

Арнольд Шварценеггерийн нууц хүү аавтайгаа усны дусал мэт адилхан болжээ

2019-12-01

Гал халуун Франц жүжигчин бүсгүйчүүдтэй танилц!

2019-11-27

Залуудаа царайлаг байсан түүхэн хүмүүс

2019-12-14

Миссийн тэмцээний хөшигний ард...

2019-12-14

Элдэв зураг (70 фото) №638

2019-12-13

2019 оны Нобелийн шагналтнууд тодорлоо!

2019-12-13

Өдөрт нэг өндөг идэх нь зүрхний өвчнөөс сэргийлдэг

2018-05-31

Дэлхийн улс орнуудын оньсого ямар байдаг вэ?

2018-05-30

Дэлгэцийн цэнхэр туяа нойргүйдэл, хорт хавдар үүсгэдэг

2018-05-30

5 сарын 27 цаг агаар: Улаанбаатарт өдөртөө 15 хэм дулаан

2018-05-27

Амтат төмстэй шарсан үхрийн мах хийх жор

2019-12-14

Алдартнууд хүүхдээ хэрхэн хувцасладаг вэ?

2019-12-14

Энэтхэг улсаар аялж болохгүйн 4 шалтгаан

2019-12-14

Ялалт байгуулахад хүсэл эрмэлзэл л хангалттай гэдгийг баталсан Филиппин охин

2019-12-13

"Iphone 11" барилаа гээд та ухаантай болчихгүй. Амьдралдаа сэтгэл хангалуун бай!

2019-12-13

Богино хугацаанд турах гэсэн тэнэг хүслээ хая бүсгүйчүүдээ!

2019-12-12

Зодсон, зодуулсан ялгаагүй хоёулаа хуулийн дагуу ял авдаг. Зодоонд ялагч үгүй...

2019-12-11

Төрсний дараах сэтгэл гутрал гэр бүл салалтын шалтгаан болж байна

2019-12-10

Монгол эмээ тэтгэвэрт гараад юу хийдэг вэ?

2019-12-13

Насан багадаа...

2019-12-13

Эхнэрийнхээ хандыг дарж, ганц нэг загнаач л гэх юм!

2019-12-11

Д.Урианхай: Хүн ганцаараа хорвоогийн хамгийн үнэт капитал биш

2019-12-11

Эцэг эхчүүдийн хэлдэг хүүхдийг өөртөө итгэлгүй болгодог 10 үгс

2019-12-01

Хүүхдэдээ хэзээ ч хэлж болохгүй 9 үг

2019-10-22

Эцэггүй өсөх нь хүүхдийн сэтгэл зүйд хэрхэн нөлөөлдөг вэ?

2019-09-13

Цэцэрлэг болон сургуулийн насны хүүхдүүдтэй ээжүүдэд хандан хэлэхэд...

2019-09-12

БНХАУ-д зика вирусын тохиолдол илэрчээ

2019-12-14

Мөнгөн дэвсгэртээ Хятадад хэвлүүлэхийг илүүд үзэх улс орнуудын тоо нэмэгджээ

2019-12-13

Дональд Трамп Европын холбоотой худалдааны дайн эхлүүлэхийг хүссэн үү?

2019-12-13

Хойд Солонгосын 23 мянга гаруй ажилчдыг нутаг буцаажээ

2019-12-13

Алдарт Пабло Неруда ба дуучин Э.Энхтөр

2019-12-13

ХХБанк Монгол дахь хамгийн анхны ЮнионПэй “Diamond” кредит картыг гаргахаар боллоо

2019-12-13

ХХБанк Нарантуул олон улсын худалдааны төвд шинэ салбараа нээлээ

2019-12-12

Хууль зөрчиж зээл олгосон гэх Төрийн банк яг жинхэнэдээ ямар байна вэ?

2019-12-12

"Аав ажилдаа явсан” /өгүүллэг/

2019-12-08

"Эх" /өгүүллэг/

2019-10-27

"Сохор" /өгүүллэг/

2019-09-29

Улбар шар

2019-09-22

Podcast news - Таны амралтанд (2019.12.14)

2019-12-14

Podcast news - Танин мэдэхүй (2019.12.13)

2019-12-13

Podcast news - Цаг үе (2019.12.13)

2019-12-13

Podcast news - Танин мэдэхүй (2019.12.12)

2019-12-12

“Аялал жуулчлалын судалгаа-2019” эрдэм шинжилгээний хурал боллоо

2019-12-06

Гадаргын ус хуримтлуулах хиймэл нуур байгууллаа

2019-12-06

БНСУ-ын 5.8 сая ам.долларын буцалтгүй тусламжаар судалгаа, шинжилгээний төв байгууллаа

2019-11-30

ОБЕГ: Зам товчлон авто тээвэр хийхгүй байхыг анхааруулав

2019-11-25

Гараа байнга угааж байх ёстойг хүүхдүүдэд ингэж ойлгуулжээ

2019-12-12

Үстэй холбоотой түгээмэл асуудлуудад мэргэжилтний өгч буй зөвлөгөө

2019-12-10

Хүүхдээ бие засуулж сургах байгаа ээж, аавууд үүнийг заавал уншаарай!

2019-12-10

Хумсанд гардаг асуудлуудыг шийдэх хялбар аргууд

2019-12-09

УИХ ирэх долоо хоногт Сонгуулийн хуулиа батална

2019-12-14

Ч.Сайханбилэг АНУ руу дипломат паспорт ашиглан нэвтэрчээ

2019-12-14

Н.Номтойбаярт хилийн хориг тавихаас шүүх татгалзлаа

2019-12-13

УИХ-ын гишүүн, ХЗДХ-ийн сайд Ц.Нямдорж: Монголын хуульчдын холбоог татан буулгах санал оруулна

2019-12-13

Чөлөөт худалдааны хэлэлцээр байгуулахыг судална

2019-12-07

Хөгжлийн банк гадаад валютын нөөцийг экспортын өсөлтөөр дэмжинэ

2019-12-02

Гадаад валютын нөөцийг хэрхэн нэмэгдүүлэх талаар байр сууриа илэрхийлэв

2019-11-29

1072-ын ногдол ашиг яав, IPO юу болов?!

2019-11-28

“Тогтвортой хөгжил ба үндсэн хууль” сэдэвт эрдэм шинжилгээний хурал эхэллээ

2019-12-13

Сэтгэцийн өөрчлөлттэй хүнийг сонгуульд оролцуулахгүй

2019-12-07

Хар тамхины хэрэгт бүх насаар нь хорих ял онооно

2019-12-06

Б.Хурцын хүсэлтээр УИХ-ын гишүүн Ж.Батзанданг эрэн сурвалжлах шийдвэр гаргажээ

2019-12-04

Гадаад паспортыг 10 минутад захиална

2019-12-14

НӨАТ-ын сугалааны 50 сая төгрөгийн азтан маргааш тодорно

2019-12-14

“Биокомбинат” УТҮГ-ыг шинэчлэх төсөвт өртгийг 57 сая ам.доллар болгон нэмэгдүүлнэ

2019-12-14

Цагдаагийн албан хаагчийн амь насыг хөнөөсөн этгээдүүдэд холбогдох хэргийг хэвээр үлдээлээ

2019-12-14

Мисс М.Цэвэлмаа 140 орноос эхний зургаад жагсчээ

2019-12-14

Монгол, Хятадын дипломат харилцаа тогтоосон 70 жилийн ойн тоглолт Бээжинд хотод боллоо

2019-12-13

“Miss World-2019”-ийн шоу Монгол миссийн танилцуулгаар эхэлнэ

2019-12-13

Мисс М.Цэвэлмаагийн хүмүүнлэгийн ажил шилдэг 10-ын тоонд багтжээ

2019-12-12

Шилдэг сургууль, цэцэрлэгийг 20 сая төгрөгөөр шагналаа

2019-12-12

БСШУСЯ: Гадаадын сургуульд оюутан зуучлах зөвшөөрөл авсан газар байхгүй

2019-12-11

ЭЕШ-ын оноог дээшлүүлэх “UP” төсөл амжилттай хэрэгжлээ

2019-12-10

МУИС-ийн удирдлагууд дүн засах боломжгүй

2019-12-05
3:49

Охин хүүхдийг ирээдүйд жаргалтай байлгахын тулд одооноос сургах хэрэгтэй зүйлс

2019-12-14
9:16

Дэлхийн түүхэн дэх хамгийн хүчирхэг хосууд

2019-12-13
6:45

Зүрх гэнэт зогсох аюулыг урдчилан хэлж байдаг 11 шинж тэмдэг

2019-12-13

Хар тамхины гэмт хэрэгт холбогсдын тоо өссөөр байна

2019-12-13

Санал асуулга Бүгдийг үзэх

Владимир Путин (ОХУ)
65.65%
Ши Жиньпин (БНХАУ)
16.72%
Дональд Трамп (АНУ)
4.54%
Шинзо Абэ (Япон)
3.54%
Ким Жон Ун (БНАСАУ)
3.0%
Ангела Меркель (ХБНГУ)
2.59%
Режеп Тайип Эрдоган (Турк)
1.32%
Беньямин Нетаньяху (Израиль)
0.86%
Нарендра Моди (Энэтхэг)
0.73%
Хаан Салман (Саудын Араб)
0.45%
Эммануэль Макрон (Франц)
0.32%
Тереза Мэй (Их Британи)
0.27%

Хамгийн чанартай боловсрол олгодог их дээд сургууль аль нь вэ?

1,539

Одоогийн улстөрчдөөс хэн нь биднийг зөв зам руу удирдах вэ?

6,524

Утааг багасгахын тулд хамгийн түрүүнд юу хийх ёстой вэ?

1,436

Амьдрахад хамгийн таатай хотхон аль нь вэ?

2,353