Улстөрчдөд хариуцлага тооцох боломжуудыг нэхнэ

Улстөрчдөд хариуцлага тооцох боломжуудыг нэхнэ

Авлигын эсрэг олон улсын өдрийг угтсан  “Хууль дээдлэх ёс ба авлига, ашиг сонирхлын зөрчил” сэдэвт чөлөөт хэлэлцүүлэг боллоо.

“Авлигын эсрэг хуульчдын нэг алхам” санаачилгын хүрээнд УИХ-ын гишүүн асан Х.Тэмүүжин тэргүүтэй хуульчид авлига, ашиг сонирхлын зөрчлийн асуудлаар хууль тогтоомжийн шинэчлэл, нөхцөл байдал, улс төрийн хүрээнд болон нийгэмд үүссэн асуудлууд, хүлээлгэх хариуцлагын талаар илтгэл тавьж хэлэлцүүлсэн юм.

Хуульч  Д.Миеэгомбо “Хуульчийн нийгмийн  хариуцлага”, судлаач Х.Номингэрэл “Хууль дээдлэх ёс ба олон нийтийн итгэл”, хуульч Б.Мэргэн “Авлига, ашиг сонирхлын зөрчил ба УИХ-ын гишүүний ёс зүй”, хуульч О.Алтангэрэл “Авлига, ашиг сонирхлын зөрчилтэй тэмцэх Үндсэн хуулийн боломж”, хуульч Д.Сүнжид “Захиргааны хууль бус актын улмаас зөрчигдсөн эрхээ сэргээх боломж”, сэтгүүлч Д.Батбаяр “Мэдээллийн ил тод байдал ба хэвлэл мэдээллийн эрх чөлөө”, УИХ-ын гишүүн асан, хуульч Х.Тэмүүжин “Авлига, ашиг сонирхлын зөрчил, хууль зүйн шинэчлэл” сэдвээр илтгэл тавьж хэлэлцүүлэв.

Монголд тулгамдаж буй хамгийн гол асуудал нь  авлигын тогтолцоо бий болсон. Бүхэл бүтэн систем тогтсон. Түүнд орсон хүн буцаж гарч чаддаггүй. Энэ тогтолцоог нураах гарцыг олох нь чухал юм. Нөгөө  асуудал нь хуулийн цоорхой, хийдүүлэлт гэдгийг  хуульч, судлаачид хэлж байна. УИХ-аар батлагдан гарч байгаа хуулиудыг судлахад гэнэн алдаатай  бус улстөрчдөөс зориуд өөрсдөдөө зориулсан зорилтот хуулийн заалт, зүйлүүд байдаг аж. Тухайлбал, УИХ-ын гишүүн, сайд нар ЖДҮХС-гийн  хэргийг судлахад эхлээд хууль эрхзүйн орчныг бэлдэж байгаад  дараа нь зээл бөөндөж авсан, тэр бүү хэл одоо нотлох баримтуудыг устгаж, өөрчилж, засч байх магадлалтай гэдгийг хэлэлцүүлэгт оролцогчид онцолж байлаа.

 

Д.Миеэгомбо: ТӨРИЙН АЛБЫГ НАМЫН ХАВСАРГА БОЛГОЖ ХҮЧГҮЙДҮҮЛСЭН

Авлигын тогтолцооны бүтцийг харвал  улс төрийн намуудыг өөрсдийн хөгжүүлж гажуудуулсан мутаци хэлбэрээр нь удаан хадгалахыг зорьж байгаа. Хоёрдугаарт, төрийн албыг намын хавсарга болгож, насыг нь багасгаж, ой санамжийг нь арчиж байна. Гуравдугаарт, энэ бүхнийг харж, хянаж, хариуцлага тооцож, шүүж шийтгэх чиг үүрэг бүхий  хууль хамгаалах тогтолцоо, шүүх эрх мэдлийг  худалдан авч, өмчилж, өөрсдийн зорилгод үйлчлүүлж байна. Цагдаагийн байгууллагын удирдлагыг өнгөрсөн зургаан жилийн хугацаанд 1-2 жил болоод сольж байсан нь ч үүний нэг илрэл. Энэ нь өнөөдрийн нийгэмд үүссэн нөхцөл байдалд ямар нэг хэмжээгээр нөлөөлсөн. Үүнд хуульчдын үүрэг байх ёстой. Энэ байдлаас гарахад, гажгийг засахад бидний оролцоо чухал үүрэгтэй  гэж хуульч Д.Миеэгомбо тодорхойллоо.

 

“ГИШҮҮДИЙГ ЭРГҮҮЛЭН ТАТАХ АСУУДЛЫГ ЦЭЦ ШИЙДВЭРЛЭЖ, УИХ ХҮЛЭЭЖ АВБАЛ ТӨР ЦЭВЭРШИНЭ”

УИХ-ын гишүүд үйлдэл дээрээ баригдаагүй л бол хариуцлага тооцох боломжгүй. Манай улс ийм хуультай. Гэтэл нөгөө тал нь энэ хүмүүс хариуцлага хүлээдэггүй юм гэхэд сонгогчид ядаж тэдэнд өгсөн итгэлээ буцаахыг хүсч байгаа нь ойлгомжтой.  Энэ үүднээс ЖДҮ-ийн асуудлаар  хуульчид хамтран нэр бүхий гишүүдийг   Үндсэн хуулийн цэцэд өгсөн. Энэ асуудлаар хуульч О.Алтангэрэл хэлэхдээ “УИХ-ын гишүүн Үндсэн хууль зөрчсөн асуудлаар цэцээс дүгнэлт гарч байсан анхны жишээ нь С.Зориг агсан юм. Жишиг нь байгаа. Тэгэхээр өнөөдөр тогтоогдоод байгаа ЖДҮ-ийн асуудлаар УИХ-ын гишүүдийг эргүүлэн татах нь үндэслэлтэй гэсэн дүгнэлтийг Цэц гаргаж, түүнийг нь УИХ хүлээж авбал Монголын төр цэвэршинэ. Учир нь гишүүд хууль зөрчихөө, Үндсэн хуулийн хууль дээдлэх зарчим хөндөгдөхөө болино. Өөрөөр хэлбэл, халдашгүй эрхийн дор юу ч хийж болно гэсэн ойлголт тэр үеэс устаж үгүй болно. Үндсэн хуулийн боломж бүрэн бий. Нийгмийн анхаарлын төвд байгаа энэ асуудлаар Цэц ямар шийдвэр гаргах нь вэ, хэр шударга ажилладаг вэ гэдгийг харах л үлдэж байна. Ийм хүмүүс ямар ч сайхан шударга хуультай оронд очоод дахиад хулгай хийнэ гэдгийг би хувьдаа эргэлзэхгүй байна. Энэ хүмүүстэй холбоотой асуудал. Өнөөдөр Монгол Улс хуультай орон. Хуулиар хүн шийтгэдэг үү гэвэл шийтгэдэг. Улсын хэмжээнд 6000 гаруй залуу гэмт хэрэг хийсний улмаас  хоригдож байна. Тэдний дийлэнх  нь өмчийн эсрэг хэргээр орсон байна. Гэтэл хэдэн тэрбумаар нь хуулийн дагуу мэтээр харагдуулж хөрөнгө завшчихаад хариуцлага хүлээхгүй байгаа нь хуулийн сул тал гэхээс илүүтэй хувь хүнтэй холбоотой”  гэв.

 

Х.Тэмүүжин: АВЛИГЫН ТОГТОЛЦОО  ХУУЛИЙНХТАЙ ЗЭРЭГЦЭН ОРШИЖ БАЙНА

 

–Хариуцлага тооцох хуу­лийн заалтууд байдаг ч улстөрчид өөрсдөдөө зо­риулж тэдгээрийг хумидаг, хасдаг, танадаг гажиг нь зуршил болж тогтлоо. Үүнийг засах, өөрчлөх ямар гарцыг та харж байна?

-Хуулийн тогтолцоотой зэрэгцээд авлигын тогтол­цоо оршин тогтнож байна.   Авлигын тогтолцоо өөрийн гэсэн дүрэмтэй, зо­хион байгуулалттай. Ав­лигын мөнгөөр маш хүч­тэй санхүүждэг. Тэд хуулийг өөрсдөдөө зориулж гар­гана, шийдвэрүүдийг ч адил. Төрийг ч өөрсдөдөө зориулж ашиглаж эхэлнэ. Ингээд албан болон албан бус хоёр тогтолцооны зөрчилдөөн үүсч байна, аль нь дээр нь гарах вэ гээд. Албан тогтолцоон дээр нэг асуудал байдаг. Тэр нь ил тод ажиллаж байдаг учраас дүрэм, журамтай. Авлигын тогтолцоо нь эрүүлээс эрүүл бус дүрэм, журам руу шилждэг учраас “Чи үүнийг мэдээлэх юм бол тэрийг чнь зөрүүлээд ил болгоно шүү”, “Чи ийм юм ярьж байгаа бол тэрийг чинь би хэлнэ шүү” хэмээн бие биеэ хатуу барьцаалсан байдаг учраас чөтгөрийн тойргоос гарч ирж үнэнийг ил шулуун хэлэх хүн тэр болгон байдаггүй. Тэгэхээр хүссэн, хүсээгүй бид энэ чөтгөрийн тойргийг тас цохиё гэж бодож байгаа бол хуулийн бүх нөөцийг ямар нэг арга замаар ашиглах хэрэгтэй болно. Түүнээс гадна мэдээллийн ил тод байдлыг хангахад эрэн сурвалжлах сэтгүүлчид мэдээллээ илүү тодорхой болгох ёстой болно. Хаа хаанаа эрсдэлтэй ч бид хөдөлж эхлэхгүй бол албан бус тогтолцоонд улс орноо ч тавиад тууж мэдэхээр болллоо.

Улс төрийн хүрээнээс хальж нийгмийг самар­сан, хуулийг гууль болго­сон авлигын албан бус тог­тол­цооны талаар хууль­чид ийм байр суурийг илэр­хийлж байна. Тэд хариуцлагыг бий болгох, улстөрчдөд хариуцлага тооцох хууль эрхзүйн бүх л боломжийг эрэлхийлж, эрх баригчдаас нэхнэ гэлээ.

Ч.Үл-Олдох

Эх сурвалж: Зууны мэдээ сонин

1
таалагдаж байна

0
таалагдахгүй байна

Холбоотой мэдээлэл Бүгдийг үзэх

Сэтгэгдэл (-)

АНХААРУУЛГА: Уншигчдын бичсэн сэтгэгдэлд манай сайт хариуцлага хүлээхгүй болно. Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдын эрх ашгийг хүндэтгэн үзнэ үү!
0/1000
  • Зочин ×
    Хариулах ({[{ cmmnt.children.length }]})
    0/1000
    • Зочин {[{ childComment.ip_address }]} ×
      {[{ childComment.text }]}
      {[{ childComment.dislike_count }]}
    • Бусад сэтгэгдэл ()
  • Бусад сэтгэгдэл ()

Дуртай төрөл

Машины дугуйг насосгүйгээр хэрхэн хийлэх вэ?

2018-11-10

Монголчуудын бүтээсэн цахилгаан машин ОУ-ын үзэсгэлэнээс шагнал хүртлээ

2018-10-23

Машинаа угаахдаа анхаарах зүйлс!

2018-10-22

Утаа ихтэй тээврийн хэрэгслүүдэд шалгалт хийж байна

2018-10-22

Зүүн Хойд Азийн бүс нутгийн тулааны урлагийн форум боллоо

2018-12-15

Сирийн эрх баригчид дайны үеэр ангиасаа оргосон 16 мянга гаруй цэргийн албан хаагчид өршөөл үзүүлэв

2018-12-15

Хятад, АНУ хоорондын худалдааны зөрчил намжихтай зэрэгцэн газрын тосны үнэ өсөж эхэллээ

2018-12-13

Оросын байлдааны шинэ нисэх онгоц "МиГ-35"-тай танилц!

2018-12-13

Эхнэр тань бие давхар үед та юугаар туслах хэрэгтэй вэ?

2018-12-15

Эмээ, өвөөтэйгөө хамт өссөн хүүхдүүд өгөөмөр, тэвчээртэй нэгэн болж өсдөгийг эрдэмтэд баталжээ

2018-12-07

Жаргалтай хосууд хамтдаа жин нэмэх хандлагатай байдгийг тогтоожээ

2018-12-02

Эцэг эхчүүдийн амьдралыг хөнгөвчлөх лайфхакууд

2018-11-24
1:15:20

Монгол улсын ерөнхийлөгч асан Ц.Элбэгдорж "Мөнхтөрийн цаг" нэвтрүүлгээр У.Хүрэлсүхэд хариуг нь барив

2018-12-14
3:34

Солонгосын алдарт охидын хамтлаг “TWICE” Монголд ирж клипнийхээ зураг авалтыг хийжээ

2018-12-14
1:44:34

УИХ дээр өнөөдөр юу болов?

2018-12-13
28:53

УИХ-ын дарга М.Энхболдыг огцруулах бичигт 40 гишүүн гарын үсэг зуржээ

2018-12-13

Баянхошууны орчим хамгийн их бохирдолтой байна

2018-12-13

Мал аж ахуй эрхлэхийг хориглох бүсийн хил хязгаарыг нэмэгдүүлэв

2018-12-13

Мөс цөмрөх аюулаас сэрэмжлүүлж байна

2018-12-13

Сайжруулсан шахмал түлш хэрэглэснээр агаарын бохирдол 50 орчим хувиар багасах төлөвтэй байгаа гэв

2018-12-13

Элдэв зураг (80 фото) №587

2018-12-14

Эх үрийн хамтын бүтээл олны сэтгэлийг уярааж байна!

2018-12-13

Бүх зүйлээ зараад дэлхийгээр аялж буй Австри гэр бүл Монголд ирсэн нь

2018-12-12

Итали залуу инстаграм дээрх охидын үнэн төрхийг илчилжээ

2018-12-11

Бидний амьдралыг хөнгөвчлөх өвөрмөц бүтээлүүд

2018-12-11

ШУА-ийн Их чуулганаар хэлэлцэх асуудлыг танилцуулав

2018-12-10

Технологийн тухай бидний үнэн гэж боддог худал зүйлс

2018-12-07

Нийслэлийн Үйлдвэрлэл, инновацийн газар МУИС-тай хамтран ажиллах санамж бичиг байгууллаа

2018-12-03

“Оюутолгой”-г цахилгаанаар хангах бүрхэг хувилбар

2018-12-14

“Сайжруулсан түлш” стандартын чанарын шаардлагыг хангажээ

2018-12-14

Нүүрстэй холбоотой үнэнг дэлгэсэн нь Л.Энхболдын хүзүүг ороов уу?

2018-12-14

Рио Тинто: Монголын Засгийн газартай ойлголцвол Тавантолгойн ЦС-ын ажлыг эхлүүлнэ

2018-12-13

Чойжин ламын сүм музейн сүүлчийн гуйлт

2018-12-13

19-р зууны үеийн "Гажгуудын цирк"-ийн бодит түүх

2018-12-12

Албаны түүхэн музейтэй боллоо

2018-12-12

Түүхэн дэх хамгийн хэрцгий армитай улс!

2018-12-10

Өдөрт нэг өндөг идэх нь зүрхний өвчнөөс сэргийлдэг

2018-05-31

Дэлхийн улс орнуудын оньсого ямар байдаг вэ?

2018-05-30

Дэлгэцийн цэнхэр туяа нойргүйдэл, хорт хавдар үүсгэдэг

2018-05-30

5 сарын 27 цаг агаар: Улаанбаатарт өдөртөө 15 хэм дулаан

2018-05-27

Сагсчид талбайд масктай тоглож, утааны эсрэг аянд нэгдэв

2018-12-14

Д.Спрул: Монголын хоккейчид өвлийн олимпод Канадтай өрсөлдөнө гэдэгт итгэлтэй байна

2018-12-14

Л.Хосбаяр: Би биш бид гэсэн сэтгэхүйг тамирчинд суулгадаг нь волейболын онцлог

2018-12-14

Боулингийн УАШТ тамирчдын чансаа өссөнийг илтгэв

2018-12-13

Ирэх оны эхний өдрөөс мөрдөх, орон сууцны хөнгөлөлттэй зээлийн шинэ журмын гол заалтууд

2018-12-15

“Цоорхой” хууль, ноорхой Монгол

2018-12-14

Хүүхэд хулгайлсан эмэгтэйд гурван жилийн хорих ял оноов

2018-12-14

Агаарын бохирдлыг бууруулахад зарцуулсан хөрөнгийг АТГ шалгаж эхэлжээ

2018-12-14

Алдартнууд 20 настайдаа ямар байсан бэ?

2018-12-14

Кинонд тоглож байх үедээ чин сэтгэлээсээ бие биедээ дурласан жүжигчид

2018-12-13

Ник Жонас, Приянка Чопра нарын хуримын хамгийн торгон мөчүүд!

2018-12-05

Карди Би далайн эрэг дээр өдрийг өнгөрүүлснийхээ төлөө шоронд хоригдож магадгүй!

2018-12-04

“Скай-2 Апартмент” шинэ жилийн бэлэгтэй урамшуулал зарлалаа

2018-12-14

С.Энх-Ирээдүй: ХААН Банкинд хаалттай цаг байхаа болилоо

2018-12-14

“Luxury White House Residence” шинэ жилийн онцгой урамшуулал зарлалаа

2018-12-13

"Говь ХК"-ийн хувьцаа хуваах төслийн зөвлөх үйлчилгээг "Голомт Капитал ҮЦК ХХК" амжилттай үзүүллээ

2018-12-11

Монгол хүн Японы зах зээлд маш өндөр үнэтэй мах, сүүг борлуулж байна

2018-12-15

НӨАТ: 100 сая төгрөгийн супер хонжвортой сугалаа явагдана

2018-12-15

Мах, хүнсний бүтээгдэхүүний үнэ өсчээ

2018-12-15

Мөнгөний бодлогын хүүг хэвээр хадгаллаа

2018-12-14

Энэ зургаас ямар дүрс түрүүлж харснаараа өөрийнхөө талаар олж мэдээрэй

2018-12-15

Одри Хепбёрн хэрхэн загварын ертөнцийг өөрчилсөн бэ?

2018-12-15

Дэлхийн түүхэнд хар толбо үлдээсэн аймшигт туршилтууд

2018-12-15

"Miss World" болон "Miss Universe" хоёрын ялгаа юу вэ?

2018-12-14

Б.Чулуунтамир: Хулгайлсан эд зүйлсийг барьцаанд авсан ломбардын ажилтан мөнгө угаасан хэрэгт орно

2018-12-15

Монголчуудын мөнгө үрэх тэнэг арга

2018-12-12

Сөнөсөн хотын сүүлчийн иргэн

2018-12-12

Ж.Билгүүн: Японд амьдарч байхад нүдийг минь нээсэн 17 зүйлс

2018-12-10

Хийдийн лам нар "1000 маск" аяны хүрээнд сурагчдад маск тараалаа

2018-12-14

Нисэхийн сургалтын төв стандартын гэрчилгээ авлаа

2018-12-13

35 мянган хүүхэд гэрээсээ хол, дотуур байранд амьдарч байна

2018-12-13

ЕБС-иудад 6 сар болоод солих заалттай агаар шүүгчийн филтер худалдаж авах мөнгийг төсөвт тусгаагүй

2018-12-12

Томуу, томуу төст өвчний тохиолдол нийт үзлэгийн 4.5 хувийг эзэлж байна

2018-12-15

Бага насны хүүхэд, насанд хүрээгүй хүн жирэмсэн болсон, үр хөндүүлсэн, төрсөн тохиолдол 29 бүртгэгджээ

2018-12-15

Энэ жил төв талбайн сүлд модны гэрэл асаах ёслолыг хийхгүй гэв

2018-12-15

Бенгалын гал, салют зэрэг пиротехникийн хэрэгслийг хэрэглэхгүй байхыг анхааруулж байна

2018-12-14

“Miss Universe 2018” тэмцээнд оролцож буй Д.Долгионы гэрэл зургууд

2018-12-14

“Ану хатан” кино Болгарын телевизээр гарна

2018-12-14

Догшин хутагтын нутгаас төрсөн дөлгөөн найрагч

2018-12-14

Б.ЯНЖИНДУЛАМ: Миний гол дүрд нь тоглосон киног ирэх сард Хятад, Солонгос, Монголд гаргана

2018-12-14

ЗӨВЛӨМЖ: Агаарын бохирдлын үед хордлогын ямар шинж тэмдэг илэрдэг вэ?

2018-12-15

Бидний төсөөлж ч байгаагүй өөр хоорондоо холбоотой зүйлс

2018-12-14

Томуу, томуу төст өвчин дундажаас 0.1 хувиар их байна

2018-12-14

Түргэн тусламжийн дуудлагын 43,9 хувь нь томуу төст өвчнөөс үүдэлтэй

2018-12-14

Үхэхдээ ч авч явж болохгүй зүйлс

2018-12-13

Эхнэр нь 10 жил өөрийг нь хуурсныг мэдсэн 46 настай эрийн харуусал

2018-12-12

Монгол цэргийн гайхамшиг...

2018-12-03

Уулсын уулсаас өндөлзөх азын цэнхэр уул

2018-12-02

​АН-ын Намын байгуулалт хариуцсан нарийн бичгийн даргаар Ш.Түвдэндоржийг томиллоо

2018-12-14

Л.Оюун-Эрдэнэ: УИХ-ын дарга ээлжит бус хурлаа зарлаагүй нь огцрох хангалттай шалтгаан

2018-12-14

Чуулганы хуралдаан хоёр дахь долоо хоногтоо ХОЙШИЛЛОО

2018-12-14

С.Бямбацогт: Хардлага сэрдлэг, хов живээр асуудалд хандаж байгаад харамсч байна

2018-12-14

Уруул омголтохоос хэрхэн хамгаалах вэ?

2018-12-15

Хоол хийх ажлыг хөнгөвчилж таны цагийг хэмнэх ухаалаг аргууд

2018-12-15

Таныг аяга кофе ууснаас илүү сэргээж чадах хоол хүнс

2018-12-13

30 нас хүрэхээсээ өмнө зайлшгүй мэддэг байх ёстой зүйлс

2018-12-12

Санал асуулга Бүгдийг үзэх

ШУТИС
30.48%
МУИС
26.03%
СЭЗИС
10.48%
ХААИС
6.03%
Хууль Сахиулахын Их Сургууль
5.71%
МУБИС
5.4%
АШУҮИС
5.08%
Бусад
4.76%
Хүмүүнлэгийн Ухааны Их Сургууль
2.86%
Батлан Хамгаалахын Их Сургууль
1.9%
СУИС
1.27%

Одоогийн улстөрчдөөс хэн нь биднийг зөв зам руу удирдах вэ?

5,481

Утааг багасгахын тулд хамгийн түрүүнд юу хийх ёстой вэ?

1,096

Амьдрахад хамгийн таатай хотхон аль нь вэ?

2,134

Та ямар брэндийн гар утас барьдаг вэ?

7,776